مقایسه روش‌های استفاده از نوار ضدکنه و محلول اسید اگزالیک بر میزان آلودگی کنه واروآ و رشد جمعیت کلنی زنبور‌عسل (Apis mellifera L.)

نویسندگان

1 گروه تغذیه دام و طیور، دانشکده علوم دامی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران

2 گروه تغذیه دام و طیور، دانشکده علوم دامی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران

3 گروه حشره شناسی، دانشکده تولید گیاهی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران

4 گروه تغذیه دام و طیور، دانشکده علوم دامی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران

doi
10.22067/ijasr.2025.91096.1224
چکیده

کنه واروآ یکی از مهم‌ترین انگل‌های زنبور‌عسل می‌باشد که سالانه باعث تلفات هزاران کندو در سراسر جهان می‌شود. از‌این‌رو با توجه به خسارت شدید اقتصادی به زنبورداران و خسارت زیست‌محیطی که‌ این انگل به وجود می‌آورد، ‌‌این پژوهش جهت مهار جمعیت کنه واروآ از طریق مقایسه کارآیی ماده شیمیایی فلووالینات و دستمال کاغذی آغشته به اسید اگزالیک بر درصد کنه، میزان شفیره، میزان کل زاد و ولد، میزان گرده و تولید عسل در قالب طرح تکرار در زمان با سه تیمار و چهار تکرار انجام شد. تیمارهای آزمایشی شامل شاهد ‌(بدون استفاده از مواد کنه‌کش)، تیمار دستمال کاغذی آغشته به اسید اگزالیک و گلیسیرین، تیمار نوار کنه‌کش حاوی فلووالینات بودند که در سه دوره زمانی با فواصل 26 روزه مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج حاصل نشان داد که بیشترین درصد کنه‌ریزی مربوط به تیمار اسید اگزالیک بود که اختلاف معنی‌داری با شاهد داشت‌ (05/0P<).  استفاده از نوار ضدکنه و اسید اگزالیک تأثیری بر میزان شفیره، میزان کل زاد و ولد و همچنین تولید عسل نداشتند، ولی مقادیر این صفات در دوره اول به‌طور معنی­داری بیشتر از سایر دوره­ها بود ‌(05/0>P). نتایج این آزمایش نشان داد که دستمال کاغذی آغشته به اسید اگزالیک نسبت به نوار کنه­کش فلووالینات برای مبارزه با کنه در کلنی­های زنبور عسل مؤثرتر است و خطرات زیست‌محیطی کمتری به همراه دارد.