کارکرد بلاغیـ رواییِ «تصویر» در ادبیات کودک
نویسندگان
1
doi
10.22051/jtpva.2022.37251.1332چکیده
«بلاغت» کاربرد مجازیِ جملات بهمنظور ایجاد معانیِ ثانوی است. در کتابهای کودک، تصویر از مهمترین ابزارهای دگرمعناییِ جملات است. متقابلا، جملات نیز برای تصاویر ایجاد دگرمعنایی میکنند. به تعبیر رولان بارت، متنِ نوشتاری بر متنِ تصویری لنگر میاندازد و برعکس. مقاله پیشِرو به روش تحلیلی-توصیفی در پی پاسخ به چگونگی نقشهای رواییِ تصویر در شکلدهیِ متون ادبی کودک است. اسکات و نیکولایوا، پنج نوع برهمکنشِ معنایی (تقارنی، تکمیلی، توسیعی، ترکیبی، و تناقضی) را بین تصویر و نوشتار در متون کودک برمیشمرند. مقاله حاضر نهتنها به تقسیمات پنجگانه ایشان درخصوص برهمکنشِ دو رمزگانِ تصویر و نوشتار توجه میکند، بلکه برهمکنش رمزگان تصویری با رمزگانهای غیرنوشتاری دیگر را نیز مطمح نظر قرار میدهد. در همین راستا، این پژوهش، با رویکردی متفاوت و مستقل از تقسیماتِ معناییِ اسکاتـ نیکولایوا، انواع برهمکنش تصویر با تصویر را ریختشناسی و همچنین، چگونگی رابطه تایپوگرافی را با متن تصویری و متنِ نوشتاری بررسی میکند. از نتایج پژوهش، معرفی پنج نوع رابطه برهمکنشی–موسوم به رابطه همنشینی، تودرتو، جانشینی، موازی، و پیرامتنی- میان رمزگان تصویری و سایر رمزگانها است.