بررسی اثر افزودن پودر ریشه گیاه فرولا بدرکما (Ferula Badrakema) با و بدون شیرین‌کننده ساخارین سدیم به جیره بر عملکرد رشد، سیستم ایمنی و متابولیت‎های خون جوجه‌های گوشتی

نویسندگان

1 گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

2 گروه پاتوبیولوژی، دانشکدة دامپزشکی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.

3 گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

doi
10.22067/ijasr.2023.79312.1105
چکیده

این آزمایش به‌منظور ارزیابی پودر ریشه گیاه فرولا بدرکما (Ferula Badrakema) با و بدون شیرین‌کننده ساخارین سدیم بر عملکرد رشد، سیستم ایمنی و متابولیت‌های سرم خون جوجه‌های گوشتی انجام شد. آزمایش با تعداد 468 قطعه جوجه گوشتی یک‌روزه سویه تجاری راس 308 با 6 تیمار به‌صورت فاکتوریل 2×3 (سه سطح پودر ریشه فرولا بدرکما: صفر، 75/0 و 5/1 درصد و دو سطح صفر و 15/0 درصد ساخارین سدیم) با شش تکرار و 13 قطعه جوجه هر تکرار در قالب طرح کاملاً تصادفی به‌مدت 42 روز انجام شد. افزودن ساخارین به جیره باعث افزایش معنی‌دار مصرف خوراک در سن 10-1 و 42-1 روزگی شد. اثر متقابل ساخارین و فرولا بر مصرف خوراک در سن 42-25 و 42-1 روزگی معنی‌دار بود؛ به‌طوری‌که افزودن فرولا به جیره‌های حاوی ساخارین باعث افزایش مصرف خوراک گردید؛ درحالی‎که در جیره‌های بدون ساخارین باعث کاهش مصرف خوراک شد. مقدار افزایش وزن بدن جوجه‌ها در سن 10-1، 25-42 و 42-1 روزگی در گروه تغذیه شده با تیمار دارای 15/0 درصد ساخارین به‌طور معنی‌داری بیشتر از تیمار بدون ساخارین بود؛ ‌امّا افزودن فرولا اثر معنی‌داری بر افزایش وزن نداشت. افزودن فرولا و ساخارین به جیره و اثر متقابل آن‌ها تأثیر معنی‌داری بر صفات لاشه جوجه‌ها نداشت. افزودن ساخارین به جیره باعث افزایش معنی‌دار اسیداوریک ‌خون شد، امّا اثر معنی‌داری بر غلظت سایر‌ متابولیت‌های خون نداشت. مقایسه مستقل افزودن فرولا به جیره با تیمار فاقد آن نشان ‌داد که فرولا باعث افزایش معنی‌دار اسیداوریک، آلبومین و فسفر خون و کاهش معنی‌دار کلسترول و تری‌گلیسیرید خون شد. عیار‌آنتی‌بادی‌ کل و IgG در سن 35 ‌روزگی و همچنین IgG و IgM در سن 42‌ روزگی تحت تأثیر مصرف فرولا افزایش یافت. به‌طور کلی، استفاده از ساخارین سدیم در جیره از کاهش مصرف خوراک ناشی از مزه تلخ فرولا جلوگیری کرد. مصرف فرولا باعث بهبود سیستم ایمنی شد و غلظت کلسترول و تری‌گلیسیرید خون را به‌ترتیب 57/80 و 14/60 درصد کاهش داد.