بررسی احتمال وقوع روانگرایی و تخمین اهمیت نسبی پارامترهای مؤثر با استفاده از خوشه‌بندی فازی و برنامه‌ریزی ژنتیک

نویسندگان

1 گروه مهندسی عمران، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی تبریز

2 گروه مهندسی صنایع، واحد زنجان، دانشگاه آزاد اسلامی زنجان

doi
چکیده

روانگرایی خاک در اثر حوادث طبیعی یا انسان­ساز به دلیل وارد آوردن خسارات مالی و گاهی جانی، جزء مباحث مهمی بوده است که در چند دهه اخیر توجه محققین امر را به خود جلب کرده است. در این بین بررسی احتمال وقوع روانگرایی خاک در اثر تحرکات لرزه­ای زمین و البته شناخت پارامترهای مؤثر بر این امر بسیار حائز اهمیت می­باشد. لذا در این مطالعه، ابتدا با استفاده از روش خوشه­بندی فازی، داده­های مطالعه موردی به گروه­هایی از اعضای مشابه با خاصیت فیزیکی یکسان تقسیم گردیدند. سپس با توجه به نتایج خوشه­بندی و بررسی داده­های طبقه­بندی شده در هر خوشه میزان حساسیت و تأثیر هر یک از پارامترهای مؤثر در روانگرایی خاک پرداخته شد. نتایج حاصل نشان داد گروه سه خوشه­ای بهترین حالت را از نظر تفکیک داده­ها با ویژگی­های نزدیک به هم در هر خوشه ارائه کرده است. نتایج تحلیل حساسیت پارامترها نیز حاکی از تأثیر بالای پارامترهای عدد آزمایش نفوذ استاندارد (SPT) اصلاحی و حداکثر شتاب زلزله و تأثیر ناچیز عمق خاک در روانگرایی خاک بود. همچنین سعی شد با استفاده از داده­های محلی آزمایش SPT جمع­آوری شده از روانگرایی­های به وقوع پیوسته در اثر زلزله در نقاط مختلف جهان (نیگاتای ژاپن و چی- چی تایوان)، مدلی به منظور بررسی احتمال وقوع روانگرایی با استفاده از روش برنامه­ریزی ژنتیک توسعه داده شود. نتایج به دست آمده حاکی از دقت قابل قبول تخمین انجام شده به منظور احتمال وقوع روانگرایی بوده که مدلی با دقت معادل 77/94 درصد ارائه کرد.