فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف: پژوهش حاضر با هدف تعیین تاثیر اصلاح سوگیری شناختی بیانگر خود ناکارآمدی بر مسئولیت­‌پذیری و انگیزه تحصیلی دانش­‌موزان دارای افت تحصیلی اجرا گردید.روش: روش پژوهش حاضر نیمه آزمایشی و از نوع پیش آزمون و پس- آزمون با گروه گواه بود. جامعه آماری این پژوهش شامل دانش­آموزان دختر دوره متوسطه دوم شهر بوشهر بود که در سال تحصیلی 1401-1400 مشغول به تحصیل بودند. جهت گردآوری داده‌ها، ابتدا با استفاده از روش نمونه­‌گیری خوشه‌ای چند مرحله‌ای تعداد 372 دانش آموزان انتخاب شدند و سپس 32 نفر از دانش‌­آموزانی که دارای افت تحصیلی بودند انتخاب شده و با استفاده از روش گمارش تصادفی در دو گروه آزمایش و گواه (هر گروه 16نفر) قرار داده شدند. شرکت­‌کنندگان هر دو گروه، قبل و بعد از اجرای طرح مداخله­‌ای، پرسشنامه­‌های مسئولیت‌پذیری فردی و اجتماعی لی و همکاران (2008) و پرسشنامه انگیزش تحصیلی والرند و همکاران (1992) را تکمیل نمودند. طرح مداخله‌­ای با استفاده از نرم‌افزار کاوش نقطه (دات پروب) و به مدت هشت هفته، در خصوص گروه آزمایش اجرا گردید.یافته‌ها: نتایج نشان داد که مداخله معطوف به اصلاح سوگیری شناختی، باعث بهبود انگیزش درونی (0.01>p) و کاهش انگیزش بیرونی (0.01>p) دانش­‌آموزان دارای افت تحصیلی می­‌گردد. یافته‌­ها همچنین بیانگر تاثیر اصلاح سوگیری شناختی بر مسئولیت‌­پذیری (0.05>p) و مولفه مسئولیت­‌پذیری فردی (0.05>p) می­‌باشد.نتیجه‌گیری: با عنایت به یافته­‌های تحقیق حاضر، اجرای برنامه‌­های مداخله­‌ای معطوف به اصلاح سوگیری شناختی بیانگر خود ناکارآمدی دانش‌­آموزان دارای افت تحصیلی، می­‌تواند ضمن کاهش این سوگیری­‌ها، باعث ایجاد باورهای خودکارآمدی و در پی آن، احساس خودکارآمدی شده و زمینه‌ساز افزایش انگیزه تحصیلی و مسئولیت­‌پذیری گردد. این فرایند مطلوب به نوبه خود، زمینه ساز ارتقاء عملکرد تحصیلی خواهد شد.