اثر محلول‌پاشی متانول بر برخی ویژگی‌های کمی و کیفی سویا تحت تنش خشکی

نویسندگان

1 استاد گروه زراعت، دانشکدة کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل – ایران

2 کارشناس ارشد گروه باغبانی، دانشکدة کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل - ایران

3 دانشیار گروه زراعت، دانشکدة کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل - ایران

doi
10.22059/jci.2015.55152
چکیده

به­منظور بررسی تأثیر تنش خشکی و محلول­پاشی متانول بر ویژگی­های کمی و کیفی سویا (رقم ’ویلیامز‘)، آزمایشی به­صورت کرت‌های خردشده در قالب بلوک­های کامل تصادفی با سه تکرار، در مزرعة پژوهشی دانشکدة کشاورزی مغان در سال 1390 انجام گرفت. تنش خشکی شامل آبیاری پس از 40، 55 و 70 درصد تخلیة رطوبت قابل دسترس به‌عنوان عامل اصلی، و محلول­پاشی متانول شامل عدم محلول­پاشی (شاهد) و محلول­پاشی با 7، 21 و 35 درصد حجمی متانول به‌عنوان عامل فرعی لحاظ شد. تأثیر تنش خشکی بر قطر ساقه، طول غلاف، تعداد غلاف در بوته، تعداد دانه در غلاف، عملکرد دانه، شاخص برداشت، محتوای هیدرات­ کربن محلول، کلروفیل کل، درصد روغن و پروتئین دانه معنادار بود. افزایش تنش خشکی موجب افزایش محتوای هیدرات­ کربن محلول، درصد روغن دانه و کاهش سایر ویژگی­های مورد بررسی شد. تیمار آبیاری پس از 70 درصد تخلیۀ رطوبت قابل دسترس عملکرد دانه را 87/33 درصد کاهش داد. تأثیر محلول‌پاشی متانول بر تعداد غلاف در بوته، عملکرد دانه و محتوای کلروفیل بسیار معنادار و بر طول غلاف، تعداد دانه در غلاف، هیدرات­ کربن محلول و درصد پروتئین دانه معنادار بود. بیشترین تأثیر بر ویژگی‌های بررسی‌شده از تیمار محلول‌پاشی با 21 درصد حجمی متانول به‌د‌ست آمد، به‌طوری که عملکرد دانه نسبت به شاهد 6/25 درصد افزایش یافت و بیشترین عملکرد دانه از تیمار آبیاری پس از 40 درصد تخلیۀ رطوبت قابل دسترس به­دست آمد.