بررسی رابطه تجمع ترکیبات فنولی میوه در ارقام پرتقال 'الوستیانا' و 'ایتالیایی' با میوه پایه‌های آنها

نویسندگان

1 استادیار گروه باغبانی، دانشکدۀ تولید گیاهی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران.

2 استادیار گروه شیمی، دانشکدۀ علوم پایه، دانشگاه گلستان، گرگان، ایران.

3 دانشجوی کارشناسی ارشد گیاهان دارویی، گروه علوم باغبانی، دانشکدۀ تولید گیاهی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران.

4 استادیار، مؤسسۀ تحقیقات علوم باغبانی، پژوهشکدۀ مرکبات و میوه‌های نیمه‌گرمسیری، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رامسر، ایران.

doi
10.22059/jci.2015.54370
چکیده

پژوهش حاضر با هدف بررسی همبستگی تغییرات بیوشیمیایی میوۀ درخت پیوندی با میوۀ پایه، در دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان در سال 93-1392 انجام گرفت. بدین منظور فعالیت آنتی‌اکسیدانی، مقدار فنول کل و فلاونوئید کل میوه‏های چهار پایۀ ’یوزو‘، ’شل‌محله‘، ’نارنج‘ و ’سیتروملو‘ در مقایسه با میوه‌های درخت پیوندی پرتقال ,ایتالیایی، و ,سالوستیانا، روی پایه‌های یادشده در بخش‏های مختلف میوه اعم از پوست و گوشت بررسی شد. این پژوهش در قالب آزمایش فاکتوریل بر پایۀ طرح کاملاً‌ تصادفی در سه تکرار اجرا شد. براساس نتایج، صفات اندازه­گیری‌شده در سطح 1 درصد تحت تأثیر پایه، رقم و بافت میوه قرار داشت، به­طوری ­که بیشترین مقدار فنول کل (38/21 میلی‌گرم در گرم) در پوست رقم ,ایتالیایی، پیوندشده روی پایۀ شل­محله مشاهده شد. همچنین بیشترین فعالیت آنتی‌اکسیدانی (71/85 درصد) در پوست پایۀ ’سیتروملو‘ و بیشترین مقدار فلاونوئید کل (337/0 میلی‌گرم در گرم) در پوست رقم ,سالوستیانا، پیوندشده بر روی پایۀ ’یوزو‘بود. براساس نتایج، توانمندی تجمع فنول کل در میوۀ پایه در میزان فعالیت آنتی‌اکسیدانی میوۀ درخت پیوندی مؤثر است و همبستگی مثبت دارد. با اینکه بین ترکیبات آنتی‌اکسیدانی میوۀ درخت پیوندی با پایه تفاوت معنا‌داری وجود داشت، هیچ­گونه رابطۀ مشخصی بین آنها مشاهده نشد. به‌نظر می‌رسد این تفاوت ناشی از ویژگی‌های ترکیبی و فیزیولوژیکی هر میوه (رقم پیوندی یا پایه) باشد.