نوترکیبی و انتخاب چند صفتی در پنج والد ژاپنی- شکل کرم ابریشم

نویسندگان

1 گروه علوم دامی ، دانشــکده کشــاورزی، دانشگاه گیلان، گیلان، ایرلن

2 گروه علوم دامی و گروه پژوهشــی ابریشــم، دانشــکده علوم کشــاورزی، دانشگاه گیلان، گیلان، ایرلن

3 گروه علوم دامی،دانشکده علوم کشاورزی دانشگاه گیلان، گیلان، ایران

4 مرکز تحقیقات ابریشم کشور،سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، گیلان، ایران

5 مرکز تحقیقات ابریشم کشور،سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، گیلان، ایران

6 مرکز تحقیقات ابریشم کشور،سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، گیلان، ایران

7 گروه بیوتکنولوژی کشاورزی، دانشکده علوم کشاورزی دانشگاه گیلان، گیلان، ایران

doi
10.22067/ijasr.2021.38311.0
چکیده

معرفی لاین‌های جدید تجاری یکی از برنامه‌های مراکز اصلاح نژاد کرم ابریشم دنیا می باشد. ایران به دلیل برخورداری از ذخایر ژنتیکی کرم ابریشم و فناوری تولید تخم نوغان امکان معرفی لاین‌های جدید برای تولید کرم ابریشم هیبرید را دارد. در این راستا پنج لاین ژاپنی- شکل کرم ابریشم به نام های 31، 103، 151، 153 و 1524 از بین لاین‌های موجود در بانک ژن در بهار 1391 پرورش یافته و در قالب روش دیآلل آمیزش داده شدند. برنامه انتخاب به روش سطوح حذفی مستقل از سال 1393 تا سال 1398 اجراء و هم زمان خود لاین‌های مذکور به عنوان شاهد پرورش داده شدند. از بین ترکیبات ژنتیکی ایجاد شده شش ترکیب حفظ و بقیه حذف شدند. در بررسی حاضر صفات تولیدی وزن پیله، درصد قشر پیله، درصد پیله‌های خوب، تعداد پیله در لیتر  و وزن پیله در لیتر در ترکیبات ژنتیکی و لاین‌های مربوطه به طور همزمان مقایسه شدند. وزن پیله بر مبنای متوسط سال های مذکور در ترکیب های IRA1، IRA11 و IRA7بیشتر از لاین‌ها بود. این مزیت در صفت وزن پیله در لیتر هم دیده شد. پاسخ به انتخاب بر مبنای انحراف از لاین شاهد مادری برای وزن پیله در IRA5 و IRA1 مثبت و معنی‌دار بود. برای صفت درصد قشر پیله دو ترکیب ژنتیکی IRA1 و IRA3 که والد مادری آن 103 است بیشترین انحراف از لاین شاهد مادری را داشتند. IRA1 از نظر صفات اقتصادی پیله عملکرد مطلوبی داشت. با این وجود هر شش ترکیب جدید ژنتیکی برای مطالعات بیشتر و انتخاب به عنوان والد تجاری به بانک ژن کرم ابریشم کشور معرفی شدند.