فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

چکیدههدف: با توجه به ظهور نسل جدیدی از یادگیرندگان موسوم به نسل‌آلفا و گسترش فناوری‌های دیجیتال و هوش‌مصنوعی که به بخشی جدایی‌ناپذیر از زندگی روزمره تبدیل شده‌اند، اهمیت زبان‌آموزی به‌عنوان کلید ارتباطات و تعاملات اجتماعی بیش از پیش آشکار می‌شود. بنابراین، هدف اصلی این پژوهش شناسایی چالش‌های زبان‌آموزی نسل‌آلفا در عصر هوش‌مصنوعی و ابزارهای دیجیتال است. نسل‌آلفا در محیطی پرورش یافته که فناوری‌های دیجیتال و هوش‌مصنوعی به بخش جدایی‌ناپذیری از زندگی روزمره تبدیل شده است. در حالی که این پیشرفت‌ها فرصت‌های بی‌شماری را برای تسهیل یادگیری زبان فراهم کرده‌اند، چالش‌های نوظهوری نیز به همراه دارند که نیازمند تحلیل دقیق است.روش: در این پژوهش از رویکرد کیفی و روش تحلیل تماتیک (TA) استفاده شد که روشی برای شناخت، تحلیل و گزارش الگوهای موجود در داده‌های کیفی است. داده‌های تحقیق از طریق یک مطالعه کیفی میدانی گردآوری و برای تحلیل آن‌ها از رویکرد استقرایی و فرایند شش مرحله‌ای تماتیک بروان و کلارک بهره گرفته‌شد. این فرایند به شناسایی و تحلیل چالش‌های زبان‌آموزی نسل‌آلفا از دیدگاه معلمان منجر شد و امکان مرور داده‌های پیچیده و استخراج تم‌ها یا همان مضمون‌های معنادار را فراهم کرد. ابزار گردآوری داده‌ها مصاحبه نیمه‌ساختار‌یافته عمیق بود و مشارکت‌کنندگان در سال 1403 به روش هدفمند از میان معلمانی که عضو گروه های آموزشی استان سمنان بودند، انتخاب شدند و با و با مصاحبه با 9 معلم اشباع اطلاعات حاصل شد. جهت تجزیه و تحلیل داده ها، دسته‌بندی، کددهی و سازماندهی کدها و رسیدن به مضمون (تم)، از نـرم‌افزار MAXQDA10 استفاده شد.بحث و نتیجه گیری: با توجه به سوال اصلی پژوهش مبنی بر شناسایی چالش‌های زبان‌آموزی نسل‌آلفا در عصر هوش‌مصنوعی و ابزارهای دیجیتال، مجموعا 47 تم پایه، 13 تم سازمان دهنده و 5 تم فراگیر احصا شد. مطابق نتایج حاصل از ترسیم شبکه مضامین، چالش‌های زبان‌آموزی نسل‌آلفا در حوزه‌های پنج گانه شامل فناوری، فرهنگی اجتماعی، روانشناختی انگیزشی، امنیت و حریم‌خصوصی و نظام‌آموزشی قابل بحث هستند. اما نکته‌ای که در تمامی این چالش‌ها به‌طور مشترک قابل مشاهده است، تأثیر گسترده فناوری در زبان‌آموزی نسل‌آلفا می‌باشد. به طوری که می‌توان گفت آینده یادگیری زبان در این نسل به‌طور مستقیم به تعادلی میان فناوری و نیازهای انسانی بستگی خواهد داشت و نظام‌آموزشی باید به دنبال راهکارهایی باشد که فناوری‌های نوین را با نیازهای زبانی و فرهنگی این نسل هماهنگ کند. بدون شک، با پیشرفت سریع فناوری، یادگیری زبان به سمت شخصی‌سازی بیشتر و تعاملات مبتنی بر هوش‌مصنوعی پیش خواهد رفت. ابزارهایی نظیر ربات‌های هوشمند، برنامه‌های واقعیت افزوده و سیستم‌های آموزشی تعاملی در این روند تأثیر زیادی خواهند داشت. پیش‌بینی می‌شود که آموزش زبان از فضاهای سنتی خارج شده و یادگیری زبان با رویکردی اجتماعی و ساختارگرا در محیط های غیررسمی به صورت چندرسانه‌ای و شخصی‌سازی‌شده تبدیل گردد. بنابراین نیاز به ارتقا سواد رسانه‌ای و سواد دیجیتال در معلمان و دانش‌آموزان ضروری به نظر می رسد. همچنین، با افزایش اهمیت زبان‌های جهانی، تمرکز بیشتری بر زبان‌هایی همچون انگلیسی خواهد بود، در حالی که زبان‌های محلی و ملی ممکن است به حمایت‌های فرهنگی ویژه‌تری نیاز داشته باشند. همچنین، پیشرفت‌های سریع فناوری، یادگیری زبان را به تغییر اولویت‌ها در مهارت‌های چهارگانه زبانی (گوش‌دادن، صحبت کردن، خواندن و نوشتن) سوق داده است. با گسترش فناوری‌های تعاملی و ابزارهای چندرسانه‌ای، مهارت‌های شنیدن و صحبت کردن بیشتر از قبل مورد توجه قرار گرفته‌اند، در حالی که سطوح بالای مهارت‌های خواندن و نوشتن همچنان از اهمیت خود برخوردارند، اما به روش‌های نوآورانه‌تری برای هم‌راستایی با شیوه‌های یادگیری نسل‌آلفا نیاز دارند. این تغییرات در اولویت‌ها ایجاب می‌کند که روش‌های آموزشی بازنگری شده و ابزارهای مؤثری برای تقویت تمامی این مهارت‌ها به کار گرفته شود. آینده‌ای که در پیش داریم، نیازمند سیاست‌گذاری‌هایی است که با پیشرفت‌های فناوری همگام باشد و در عین حال هویت‌های زبانی و فرهنگی را حفظ کند.