بررسی برخی خصوصیات فیزیولوژیکی و مورفولوژیکی سه رقم سیب پیوند شده روی پایه‌های رویشی MM111 ،MM106 و M9

نویسندگان

1 کارشناس ارشد گروه علوم باغبانی، دانشکدة کشاورزی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران

2 دانشیار گروه علوم باغبانی، دانشکدۀ کشاورزی دانشگاه زنجان، زنجان، ایران

3 استادیار، بخش آب و خاک، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی زنجان، زنجان، ایران

doi
10.22059/jci.2015.55188
چکیده

در زمان احداث باغ سیب، مهم‌ترین تصمیم انتخاب پایه و رقم است. پایه و رقم، بر اندازة درخت، عملکرد و کیفیت میوه تأثیر دارند. عدم بررسی کافی تأثیر پایه‌ها و ارقام بر صفات یادشده، به نتیجة نادرست یا عدم موفقیت در مدیریت باغ می‌انجامد. در این آزمایش، اثر سه پایة رویشی MM106، MM111 وM9  بر رشد رویشی و زایشی و برخی خصوصیات فیزیولوژیکی سه رقم سیب (Malus domestica Borkh.) ’گلدن‌دلیشز‘، ’فوجی‘ و ’دلباراستیوال‘ به‌صورت فاکتوریل بر پایة طرح بلوک‌های کامل تصادفی در شهرستان خدابنده (استان زنجان) در سال‌های 1390 و 1391 بررسی شد. نتایج نشان داد ترکیب‌های مختلف پایه و رقم اثر معناداری بر قدرت رویشی، تشکیل میوة اولیه و نهایی، عملکرد در درخت و عملکرد در هکتار، میزان وزن خشک میوه، سرعت فتوسنتز، هدایت روزنه‌ای و شدت تعرق برگ، کارایی مصرف آب و کربوهیدرات‌های محلول در برگ دارد. رقم ’گلدن‌دلیشز‘ بیشترین و رقم ’فوجی‘ کمترین طول میوه را در دو سال آزمایش دارا بودند. بیشترین قطر تاج درخت در رقم ’دلباراستیوال‘ مشاهده شد. در میان پایه‌های بررسی‌شده، کمترین قطر تاج درخت در پایة  M9مشاهده شد. فعالیت آنزیم نیترات‌ ردوکتاز تحت تأثیر رقم و پایه قرار گرفت و بیشترین فعالیت این آنزیم در برگ‌های رقم ’گلدن‌دلیشز‘ روی پایة M9 اندازه‌گیری شد. ’دلباراستیوال‘ روی پایة MM106 و ’گلدن‌دلیشز‘ روی پایة M9، مناسب‌ترین ترکیب‌های پیوندی از نظر خصوصیات بررسی‌شده در این پژوهش تشخیص داده شدند.