مدیریت رسوب در بهره‌برداری چند هدفه از سد سفیدرود با لحاظ تولید انرژی برق‌آبی و مسائل زیست‌محیطی

نویسندگان

1 دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه علم و صنعت ایران

2 گروه مهندسی آب، دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه تبریز

3 گروه مهندسی آب، دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه تبریز

doi
چکیده

       با افزایش تقاضا برای آب و انرژی برق‌آبی و از طرفی دیگر با توجه بهرسوب‌گذاریمخازن سدها و مسایل زیست‌محیطی دیگر، بهره‌برداری از مخازن از پیچیدگی خاصی برخوردار است. در این تحقیق روش الگوریتم ژنتیک چند هدفه با رتبه‌بندی نامغلوب (NSGA-II) به منظور بهینه‌سازی چند هدفه مخزن سد سفیدرود به کار برده شده و علاوه بر قید‌های فیزیکی، مسائل و محدودیت‌های زیست­محیطی نیز در نظر گرفته شده است. سپس به وسیله وزن‌دهی به توابع هدف، سناریو‌های مختلفی تعریف شده‌اند و بهترین راه‌ حل‌ متناظر با هر سناریو از میان مجموعه نقاط بهینه پارتو تعیین گردیده است. نتایج این تحقیق که نسبت به تحقیق حاکی از آن هستند که با استفاده از بهینه‌سازی خروجی جریان در مخزن سفیدرود می‌توان به یک مدیریت مناسب‌تر جهت تأمین اهداف مورد نظر دست یافت. نتایج نشان می‌دهند که علاوه بر تأمین مناسب‌تر نیاز آبی پایین دست می‌توان مقدار تولید انرژی برق‌آبی را بیش از 7 درصد نسبت به حالت مشاهداتی افزایش داد. همچنین در صورت نیاز به عملیات رسوب‌زدایی و با هدف تأمین هشتاد درصد از نیاز آبی پایین‌دست، نه تنها می‌توان انرژی برق‌آبی تولیدی را 3 درصد نسبت به حالت مشاهداتی افزایش داد، بلکه مقدار رسوب خروجی نیز بیش از 47 میلیون تن افزایش خواهد داشت.