سیمای زن در رمان پس از انقلاب

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری جامعه شناسی مسائل ایران، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران مرکز، تهران، ایران

2 گروه جامعه شناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز، تهران، ایران

doi
10.30465/copl.2023.43032.3869
چکیده

چکیدههویت، مفهومی جامعه‌شناختی و پرسش محوری انسان مدرن درباره خود و دیگران است و هویت جنسیتی به طور خاص حاصل بازاندیشی زنان برای گذار از برداشت‌های محدودیت‌ساز سنتی و کوششی برای ورود به عرصه‌های عمومی است. کوشندگان حقوق زنان در اشکال گوناگونی با هدف اثبات تفاوت، ایجاد برابری و کسب برتری با این مسئله مواجه شده‌اند. این روند در ایران فراز و فرودهایی داشته و یکی از زمینه‌ها‌ی تبلور آن رمان است که از طریق تتبع در نقش‌‌ شخصیت‌های داستانی قابل ارزیابی است. هدف این پژوهش که با روش کیفی مبتنی ‌بر توصیف و تحلیل به انجام رسیده، تحلیل محتوای رمان‌های پرفروش بعد از انقلاب در چارچوب برداشت‌های سنتی و مدرن و مفاهیم مرتبط است. یافته‌ها نشان می‌دهد که تفاوت معنا‌داری بین جنسیت نویسندگان و شخصیت‌های داستانی در طرح مسائل زنان وجود ندارد اما اتخاذ موضعی جدید در آثار زنان نمود بیشتری دارد. تفاوت آنجاست که نویسندگان مرد در چارچوب رویکردهای مدرن حقوق زنان می-اندیشند ولی زنان کوشیده‌اند خوانشی بومی از حقوق خود متناسب با بستر تاریخی طرح کنند اما این شیوه تفسیر از سنت، به تولید محتوای مدرنی منجر نشده است.