شبیه سازی و تحلیل عددی طوفان گردوغبار 10 جولای 2014 با مدل های جهانی در ایران مرکزی
نویسندگان
1 دانشجوی دکترای علوم و مهندسی آبخیز، دانشکدهی منابع طبیعی، دانشگاه تهران
2 استادیار گروه مهندسی طبیعت، دانشکده منابع طبیعی دانشگاه جیرفت
3 استادیار پژوهشکده هواشناسی و علوم جو، سازمان هواشناسی کشور
doi
10.22092/wmrj.2021.352841.1377چکیده
پدیدهی گردوغبار یکی از دشواریهای زیستمحیطی در منطقهی ایران مرکزی است، بهطوریکه سالانه زیانهای زیادی به بومنظامهای طبیعی و انسانی وارد میکند. ذرههای گردوغبار سبب بیماریهای تنفسی پرشماری شده است و از این راه بر تندرستی جامعه تاثیر میگزارد. کاهش دید ناشی از رخدادهای گردوغبار هر ساله سبب لغوشدن پروازها و تصادفهای جادهیی شدهاست و سبب زیانهای مالی و جانی بسیاری میشود. پژوهش در اینباره و شناسایی منشاء و چشمههای گردوغبار اهمیت زیادی دارد. شبیهسازی و تحلیل عددی طوفانهای شدید گردوغبار با مدلهای پیشبینی عددی یکی از روشهای نوین پژوهش این پدیده است. هدف از این پژوهش شبیهسازی طوفان گردوغبار 10 جولای 2014 برای کمیسازی وتحلیل عددی آن است. از مدل MACC-ECMWF بهرهگرفتهشد. خروجیهای مدل برای کمیتهای عمق دیداری هواپخش و غلظت گردوغبار استخراج و مجموعهی زمانی تغییر این دو کمیت در گام زمانی یک ساعته بررسی شد. تحلیل مکانی مقدار عمق دیداری هواپخش و غلظت گردوغبار نشان داد که بیابان مرکزی ایران در استانهای سمنان، شرق اصفهان، و بیابان لوت مرکزی در شرق استان کرمان بزرگترین چشمهی گردوغبار ایران مرکزی است، و در رویداد گردوغبار نقش مهمی دارد. بررسی مجموعهی زمانی دو کمیت عمق دیداری هواپخش و غلظت گردوغبار نیز نشان داد که در این پژوهش بیشینهی مقدار آنها در نیمههای شب حدود ساعت 23:00 بود.