تأثیر عناصر بُر، روی و گوگرد بر عملکرد دانه و ترکیب اسیدهای چرب روغن کلزا

نویسندگان

1 پژوهشگر، بخش اصلاح بذر، مؤسسۀ تحقیقات برنج کشور، رشت- ایران

2 دانشجوی سابق کارشناسی ارشد، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکدۀ علوم کشاورزی، دانشگاه گیلان، رشت- ایران

3 استادیار، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکدۀ علوم کشاورزی، دانشگاه گیلان، رشت- ایران

doi
10.22059/jci.2014.51943
چکیده

به‌منظور بررسی اثر مصرف عناصر بُر، روی و گوگرد بر عملکرد و ترکیب اسیدهای چرب روغن کلزا رقم هایولا 401، آزمایشی به‌صورت طرح بلوک­های کامل تصادفی با هشت تیمار و سه تکرار در سال زراعی 1390-91 انجام گرفت. بیشترین عملکرد دانه و روغن به‌ترتیب به‌مقدار 6/4157 و 2/1770 کیلوگرم در هکتار در تیمار ترکیب بُر + روی + گوگرد، و بیشترین و کمترین مقدار روغن دانه در تیمارهای بُر + روی + گوگرد (58/42 درصد) و شاهد (37/38 درصد) به‌دست آمد. تیمار بُر + روی + گوگرد دارای بیشترین مقدار اسید اولئیک (8/234 میلی­گرم بر گرم) و اسید لینولنیک (68/26 میلی­گرم بر گرم) بود. بیشترین مقدار اسید لینولئیک (98/55 میلی­گرم بر گرم) در تیمار بُر + روی به­دست آمد. تیمار شاهد و ترکیب گوگرد + روی، بیشترین مقدار اسید استئاریک و پالمیتیک به‌ترتیب به‌مقدار 5/6 و 53/15 میلی­گرم بر گرم را داشتند. با توجه به نتایج، ترکیب اسیدهای چرب کلزا تحت تأثیر عناصر غذایی قرار می­گیرد و ازآنجا که کیفیت روغن­های خوراکی به مقدار اسیدهای چرب غیراشباع، به‌ویژه اسیدهای لینولئیک و لینولنیک بستگی دارد و این اسیدها جزو اسیدهای چرب ضروری برای بدن انسان هستند که باید از طریق رژیم غذایی تأمین شوند، این پژوهش توانسته است ضمن افزایش عملکرد روغن، با افزایش این اسیدهای چرب کیفیت روغن را بهبود بخشد.