ارتقاء الگوی کارمن والرو گارسس (1994) از رهگذر بررسی ترجمه‌های انگلیسی شاهکار سورئالیستی هدایت

نویسندگان

1 استادیار مطالعات ترجمه دانشکدۀ زبان‌های خارجی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

doi
10.30465/copl.2021.6146
چکیده

به سبب چالش­های فراوان در ترجمه انواع متون، به­ویژه ادبیات داستانی معاصر، نقد کیفی محصول ترجمه، جایگاه ویژه­ای در مطالعات ادبی دارد. هدف از جستار حاضر، کاربستِ الگوی گارسس در سطح معنایی-لغوی برای نقد معادل­گزینی دومترجم انگلیسی (کاستلو و بشیری) بوف­کور است. مدل گارسس شامل تعریف، تعادل فرهنگی یا کاربردی، اقتباس، بسط، قبض دستوری، معادل­یابی عام در برابر خاص یا برعکس، و ابهام است. طبق یافته­های پژوهش، مشخص شد لحاظ نمودنِ چهار مؤلفۀ جدید برای تحلیل داده­ها، کاملاً ضروری است. همچنین، مشخص شد در حالی که شاخصۀ «ابهام» در ترجمه هیچ یک از مترجمان نمود نیافته، مؤلفه «اقتباس» بالاترین بسامد را داشته است. ضمنا شاخصۀ «حذف» در ترجمه بشیری نمود نیافته، در صورتی که در ترجمه کاستلو، دست­کم در دو مورد مهم، حذفیات مشاهده شد. در مجموع، ویرایش­های مکرر بشیری طی سالیان متمادی و دسترسی او به ترجمه کاستلو را می­توان عواملی مهم در کیفیت ترجمۀ وی دانست.