مدلسازی تغییر کاربری زمین با مدلساز و پیش بینی وضعیت سال 1409 در سرآب آبخیز سیاهرود
نویسندگان
1 دانشجوی دوره دکترای علوم و مهندسی آبخیزداری دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، واحد پردیس
2 استاد گروه علوم و مهندسی آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری
3 استاد گروه علوم و مهندسی آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری
doi
10.22092/wmej.2021.128644.1288چکیده
برنامه ریزی و مدیریت بهینه ی زمین، مستلزم به روزرسانی اطلاعات تغییر کاربری در طول زمان است. کاربرد توانمندی های سنجش ازدور و مدلساز تغییر زمین (السیام) بستر مناسبی برای شبیه سازی تغییر کاربری زمین ایجاد میکند. تغییر کاربری زمین در منطقه ی سرآب آبخیز سیاهرود در بازه ی زمانی 1394-1356 با مدلساز ارزیابی، و سپس کاربری زمین برای سال 1409 شبیه سازی شد. نقشه های کاربری زمین سال های 1356، 1367، 1377، 1388 و 1394 با روش های طبقه بندی نظارت نشده و نظارت شدهی تصویرهای ماهواره ی لندست تهیه، و مدلساز تغییر زمین برای سه دوره ی زمانی 1367-1356 و 1377-1367 و 1388-1377 در قالب سه مدل اجرا شد. پس از ارزیابی عملکرد این مدل ها، مناسب ترین آن برای پیش بینی تغییر کاربری زمین انتخاب، و با کاربرد داده های دوره ی 1394-1388 پیش بینی برای سال 1409 انجام شد. نتیجهی این پژوهش بیانگر آن است که کاربرد ورودی های مناسب برای مدلساز تغییر زمین، به کارگیری روش های ترکیبی در طبقهبندی، و بهره گیری از دانش کارشناسی می تواند در بهبود نتیجهی طبقه بندی تصویرها ماهواره یی و افزایش کارآیی السیام موثر باشد (ضریب کاپای 0/82 تا 0/91). پیش بینی تغییر کاربریزمین در منطقه ی سرآب آبخیز سیاهرود در بازه ی زمانی 1356 تا 1409 بیانگر کاهش 67 % سطح زمین شالیزاری، کاهش 12 % سطح جنگل، 34 برابر شدن وسعت زمین مخلوط زراعت و باغ، و 3 برابر شدن وسعت منطقههای مسکونی است.