اثربخشی توانمند‌سازی فراشناختی بر حافظه‌دیداری-فضایی، کنترل توجه و برنامه‌ریزی در دانش‌آموزان

نویسندگان

1 استاد گروه روانشناسی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران

2 استاد گروه روانشناسی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران

3 دانشجوی دکتری روانشناسی تربیتی، دانشکده ادبیات، علوم انسانی و اجتماعی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

4 استادیار گروه علوم تربیتی و شخصیت، دانشکده ادبیات، علوم انسانی و اجتماعی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

doi
10.22084/j.psychogy.2024.29096.2674
چکیده

هدف: فراشناخت به آگاهی و مهار فراگیران بر فعالیت‌های فکری و یادگیری‌شان اشاره دارد و بر این اساس پژوهش حاضر با هدف اثربخشی توانمند‌‌‌سازی فراشناختی بر حافظه دیداری-فضایی، کنترل توجه و برنامه ریزی در دانش‌آموزان انجام شد.روش: روش پژوهش حاضر نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری بود. جامعه آماری پژوهش حاضر کلیه دانش‌آموزان دختر مقطع اول متوسطه شهر تهران در سال تحصیلی 402-1401 بودند. انتخاب نمونه‌ها به صورت روش نمونه‌گیری در دسترس بود و حجم نمونه در این بخش نیز بر اساس نوع پژوهش دو گروه 17 نفره بود. ابزار پژوهش شامل تکالیف حافظه دیداریان بک و تست استروپ بودند.یافته‌ها: نتایج نشان داد روش توانمندسازی فراشناختی بر نمرات حافظه‌دیداری-فضایی، کنترل توجه و برنامه‌ریزی تأثیر دارد (p<0.05) و این تأثیر در مرحله پیگیری نسبت به پیش‌آزمون نیز معنی‌دار بود (p<0.05).نتیجه‌گیری: براساس یافته‌های پژوهش بسته توانمندسازی فراشناختی تدوین شده قابلیت بهبود حافظه‌دیداری-فضایی، انعطاف‌پذیری شناختی و برنامه‌ریزی را دارد و در مراکز آموزشی می‌تواند بکار گرفته شود.