ارزیابی تغییر کاربری زمین با سنجش ازدور در سه دوره‌ی زمانی در آبخیز آبشوران کرمانشاه

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری علوم و مهندسی آبخیز، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران

2 دانشیار گروه علوم و مهندسی آبخیز، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران

3 دانشیار گروه علوم و مهندسی آبخیز، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران

4 استاد گروه علوم و مهندسی آبخیز، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران

5 استادیار مؤسسه تحقیقات جنگل ها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران

doi
10.22092/wmej.2020.342650.1333
چکیده

یکی از چالش‌ها و موضوع‌های مهم در برنامه‌های آمایش سرزمین، رشد ساختاری شهرها در جهت‌های مختلف در گذر زمان است. تبدیل‌کردن آبخیز‌های برون‌‌شهری به شهری، منجر به پیداشدن چالش‌ها و دشواری‌های زیست‌محیطی در شهر شده است. مدیریت شهری نیازمند اطلاعات دقیق فضایی در زمان­های متوالی است. فن‌آوری سنجش‌ازدور ممکن است کمک مهمی به شناسایی و یافتن تغییر کاربری زمین‌ها کند. هدف این پژوهش آشکارساختن تغییر کاربری زمین‌ها با به‌کاربردن تصویرهای سال 1370 و 1380 سنجنده‌ی تی‌ام ماهواره‌ی لندست 5 و تصویرهای 1397 سنجنده‌ی او ال آی ماهواره‌ی لندست 8 در دوره‌‎ی زمانی 27 ساله در آبخیز آبشوران کرمانشاه است. پس از کارهای مرحله‌ی پیش‌پردازش، نقشه‌ی آشکارسازی تغییر با طبقه‌بندی نظارت‌شده در نرم‌افزار اِنوی 5.3  با دقت پذیرفتنی تهیه ‌شد. نتیجه‌ها نشان می‌دهد که در سال‌های 1370 تا 1397 نزدیک به 1/17 % از زمین‌های مرتعی و کشاورزی کم شد، و مساحت زمین‌های شهری و مسکونی از 5/92 % به 17/19% از کل رسید. بیش‌ترین تغییر کاربری در زمین‌های شهری و مسکونی بود. این روی‌داد ممکن است با افزایش‌دادن سطح‌های نفوذ‌ناپذیر، علاوه بر اثرهای منفی بر منابع طبیعی، سبب افزایش‌یافتن آسیب‌های طبیعی مانند سیل شود.