مصرفگرایی و امکان تصمیم عقلانی: بررسی تطبیقی رمان نگران نباش مهسا محبعلی و داستان «ای اند پی» جان آپدایک
نویسندگان
1 استادیار زبان و ادبیات انگلیسی دانشگاه کردستان
2 دانشآموخته کارشناسی ارشد زبان و ادبیات انگلیسی دانشگاه کردستان
3 استادیار زبان و ادبیات انگلیسی دانشگاه کردستان (نویسنده مسؤول)
doi
10.30465/copl.2020.5403چکیده
جان آپدایک (2009-1932) از داستاننویسان معاصر آمریکایی است که داستانهای متعددی دربارة شهروندان طبقة متوسط در جامعة مصرفگرای آمریکای معاصر نوشته شده است. حاصل توجه او به وضعیت این طبقه، داستانهایی است که به مسائلی چون ارادۀ فردی و جمعی، اخلاق و مسؤولیت اجتماعی میپردازند. یکی از نمونههای این آثار داستان کوتاه «ای اند پی» است. رمان نگران نباش، اثر مهسا محبعلی، که در سال 1387 به چاپ رسیده است، از لحاظ شرایط تصمیمگیری، به ویژه انتخاب اخلاقی که منتج به تصمیمگیری میشود، با دنیایی که آپدایک در این داستان خلق کرده قابل مقایسه است. در این مقاله سعی شده است تا با استفاده از آرای ماکس وبر دربارۀ عقلانیت و اخلاق، به تحلیل وضعیت اجتماعی و رفتار شخصیتهای این دو داستان پرداخته شود. این بررسی نشان میدهد که چگونه آپدایک و محبعلی، دشواری تصمیمگیری عقلانی و اخلاقی را در جامعۀ مصرفگرا به تصویر کشیدهاند و نشان دادهاند که مصرفگرایی، شخصیتهای داستانی را از ویژگیهایی که به آنها توانایی تصمیمگیری عقلانی و اخلاقی میدهند، تهی میکند و آنها را در وضعیتی معناباخته قرار میدهد.