ارزیابی روش جنگل تصادفی در تهیه نقشه حساسیت به زمین‌لغزش در آبخیز سادات‌محله، ساری

نویسندگان

1 استاد گروه علوم و مهندسی آبخیزداری، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری

2 دانش‌آموخته‌ی کارشناسی‌ارشد علوم و مهندسی آبخیزداری، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری

3 دانشیار گروه علوم و مهندسی آبخیزداری، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری

4 استادیار بخش تحقیقات حفاظت خاک و آبخیزداری مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی مازندران، سازمان تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی، ساری، ایران

doi
10.22092/wmej.2020.341619.1311
چکیده

زمین‌لغزش یکی از ناپایداری‌های دامنه‌یی است که هرساله زیان‌های مالی و تلفات جانی فراوانی را بر زندگی انسان‌ها وارد می­کند. هدف از این پژوهش ارزیابی‌کردن حساسیت به زمین‌لغزش با روش جنگل تصادفی در آبخیز سادات محله‌ی ساری است. عامل‌هایی مانند ارتفاع از تراز دریا، زمین‌شناسی، کاربری زمین، شیب (شامل درجه، جهت، طول و شکل)، فاصله از عنصرهای خطی چون گسل، آب‌راه، و جاده، و شاخص پوشش گیاهی تفاضلی بهنجار­شده ویژگی‌های مؤثر در وقوع زمین‌لغزش گرفته شد. پهنه‌بندی حساسیت زمین‌لغزش در نرم‌افزار R و آرک جی‌آی‌اس 10.3 انجام شد. برای تعیین‌کردن وزن هریک از عامل‌ها و طبقات تأثیرگزار در پهنه‌بندی حساسیت زمین‌لغزش و اعتبارسنجی نقشه‌های پیش‌بینی توان زمین‌لغزش به­ترتیب روش نسبت فراوانی و شاخص ویژگی‌های عامل نسبی  ROC به‌کار گرفته شد. نتیجه‌ها نشان داد که پوشش گیاهی و کاربری زمین به­ترتیب بیش‌ترین تأثیر را بر وقوع زمین‌لغزش در منطقه  داشت. نقشه‌ی حساسیت زمین‌لغزش به پنج طبقه‌ی حساسیت خیلی‌کم (3/85 %)، کم (5/38 %)، متوسط (23/08 %)، زیاد (50 %) و خیلی‌زیاد (7/69 %) تقسیم شد. نتیجه‌های اعتبارسنجی نقشه‌های پهنه‌بندی حساسیت زمین‌لغزش نشان داد که سطح زیر منحنی برای روش جنگل تصادفی 0/709 و خطای معیاری آن 0/10 است. می‌توان نتیجه گرفت که دقت روش جنگل تصادفی در تهیه‌کردن نقشه‌ی حساسیت زمین‌لغزش پذیرفتنی است. نقشه‌ی تعیین حساسیت زمین‌لغزش اطلاعات کامل و جامعی را برای مدیران منابع طبیعی در مدیریت‌کردن منطقه‌های حساس به زمین‌لغزش فراهم می­کند.