فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

دشت روضه‌چای در حاشیه­ی غربی دریاچه­ی ارومیه به­دلیل کمی عمق سطح ایست‌آبی، رونق کشاورزی، به‌کاربردن کودهای شیمیایی و آفت‌کش­ها­ با احتمال آلودگی آبخوان مواجه است. ارزیابی آسیب‌پذیری می‌تواند نقشی حیاتی در حفاظت و بهره‌برداری از آبخوان بازی کند. داده‌ها و اطلاعات متعدد ازجمله نقشه­­­های ارتفاع رقومی و کاربری زمین، آمار چاه­های بهره­برداری و اکتشافی، و غلظت نیترات نمونه‌های تجزیه‌شده در خرداد 1395 به‌کار برده شد. توزیع فراسنج‌های عمق سطح ایست‌آبی، تغذیه­ی خالص، هدایت آبی، پستی‌وبلندی، کاربری زمین، محیط نااشباع، آبخوان و خاک با کاربرد درون­یابی کریجینگ با نرم­افزار آرک‌جی‌آی‌اس انجام شد. لایه­های رستری با اعمال رتبه­بندی و وزن­دهی با توابع هم‌پوشان تلفیق و توزیع آسیب­پذیری روش­های دراستیک، سینتکس و اس‌آی تعیین شد. با کاربرد روش ترکیبی وزن­دار، نقشه­ی نهایی منطقه‌های آسیب‌پذیر تهیه شد. برای ارزیابی عمل‌کرد هر یک از سه روش­، ضریب همبستگی بین اندازه‌ی نیترات و شاخص­های آسیب­پذیری به‌ترتیب با اندازه‌ی 0/43، 0/37 و 0/30 و شاخص همبستگی 28، 27 و 25 محاسبه شد. نتیجه‌ها نشان داد که اندازه‌ی ضریب همبستگی روش ترکیبی (60/0) و شاخص همبستگی (35) بیش‌تر از روش­های منفرد آسیب­پذیری بود. شاخص ترکیبی داده‌شده در این مقاله می‌تواند هم‌زمان آسیب‌پذیری ذاتی و اندازه‌ی خطر واقعی و به‌هنگام آسیب‌پذیری را باهم یکی کند و آسیب‌پذیری جامع را نشان دهد. براساس نتیجه‌ی کاربرد این روش حدود 30% از مساحت دشت روضه‌چای در محدوده‌های با خطر آسیب‌پذیری کم، 45% با آسیب‌پذیری متوسط و 25% با آسیب‌پذیری زیاد است.