سایۀ خورشید (جریان‌شناسی تعاملات تاریخ و فرهنگ آناتولی با ادب فارسی از منظر بررسی روزگار و احوال و آثار مصلح‌الدین مصطفی سهروردی)

نویسندگان

1 دانشگاه تهران

2 دانشگاه تهران

3 استاد دانشگاه تهران

4 دانشگاه تهران

doi
10.48308/hlit.2019.98899
چکیده

شخصیت و آثار مصلح الدین چِلبی ملاّ مصطفی سروری حنفی، عارف، ادیب، فقیه، اصولی، منطقی، محدث، صرفی، نحوی، خطیب و مفسّر مثنوی شریف متناسب با قدر و منزلت علمی و عرفانی این شخصیت برجستۀ تُرک زبان قرن دهم هجری قمری فارسی گو در ایران شناخته نیست. حجم فراوان آثار فارسی و نگارش کهن‌ترین شرح فارسی بر هر شش دفتر مثنوی در کنار ویژگی‌های عصری و جغرافیایی و شباهتهای تأمّل برانگیز حیات او با مولوی، اهتمام به تعریف این شخصیت علمی و ادبی را ضروری می‌سازد. شباهت حیرت انگیز زندگی و احوالات این مرد به پارسی گوی هم دیارش، مولوی، نگاه او را به این اثر ادبی عرفانی بسیار ویژه و در خور تأمل ساخته است.این نوشتار با بهره‌گیری از منابع علمی و تحقیقی حوزۀ آناتولی گزارشی تفصیلی از حیات و آثار این دانشمند و مفسّر مثنوی به دست می‌دهد. افزون بر این، منابع معرّفی شده در متن و منتهای این مقاله، دریچه‌ای نوین به بررسی‌های ادبی حوزۀ آناتولی را بر پژوهشگران می‌گشاید که بهره‌ای مجزّا خواهد بود.