تأملی بر میراث علمی جهانی رشته مدیریت آموزشی
نویسندگان
1 استادیار گروه علم ارتباطات و دانششناسی دانشگاه علامه طباطبائی
2 دکتری مدیریت آموزشی، دانشگاه علامه طباطبائی
3 استاد گروه مدیریت آموزشی دانشگاه علامه طباطبائی
doi
چکیده
بهمنظور بررسی وضعیت تولید دانش در رشتهی رهبری و مدیریت آموزشی، این پژوهش به روش تحلیل استنادی بهعنوان یکی از فنون علمسنجی انجام پذیرفت. جامعة تحقیق، تولیدات نویسندگان حوزه مدیریت آموزشی نمایه شده در وبگاه علوم طی سالهای 1900 تا 2015 است. برای گردآوری دادهها ابتدا با استفاده از مراجع اصلی از جمله دایرهالمعارف، دستنامه، اصطلاحنامه و فرهنگ رهبری و مدیریت آموزشی و نیز راهنمایی اساتید این رشته، تعداد پنجاه کلید واژه مهم انتخاب و در وبگاه علوم مورد جستجو قرار گرفت. پس از بازیابی مدارک، دادههای مربوط به کمک نرمافزار هیست سایت مورد تحلیل قرار گرفت. یافتههای پژوهش نشان داد، طی دوره مورد مطالعه، تعداد 9385 مدرک، بوسیله 14994 نویسنده و با استفاده از 216815 منبع در هجده قالب مختلف (مقاله، نقد، مرور کتاب و ...) تولید شده است. این مدارک، با مشارکت 3876 مؤسسه از 118 کشور و به 26 زبان نگارش شدهاند. ماهیت بیشتر آثار منتشر شده جنبة پژوهشی داشته و توسط 2468 نشریه به چاپ رسیده است که در این بین فصلنامه“Educational Administration Quarterly” پرتولیدترین و مجلهی“Teachers College Record” مؤثرترین نشریه این رشته هستند. اولین اثر چاپ شده در سال 1900، توسط ساموئل داتون صورت گرفته است و پرتولیدترین و مؤثرترین نویسندگان به ترتیب، فیلیپ هالینجر و رونالد هک هستند. بهطور کلی نرخ رشد علمی این رشته، 42/21 درصد است و بیش از نود درصد از مدارک آن، طی چهار دههی اخیر تولید شدهاند، همچنین، سال 2013 با انتشار 6365 مدرک، بیشترین میزان تولیدات علمی را به خود اختصاص دادهاست. در ضمن، دانشگاه لندن با تعداد 118 مدرک، فعالترین مرکز علمی و کشور آمریکا با تعداد 2474 اثر، معادل 26 درصد از کل مدارک، پرتولیدترین کشور دنیا میباشند. مقاله با ارائه پیشنهادهایی جهت توسعه رشته مدیریت آموزشی خاتمه مییابد.