ارزیابی خطر زمین‌لغزش با استفاده از مدل‌های ال.ان.آر.اف و دبلیو.آی.ان.اف در حوزه‌ی آبخیز خارستان، استان فارس

نویسندگان

1 استادیار پژوهشی بخش تحقیقات حفاظت خاک و آبخیزداری، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان فارس، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، شیراز، ایران

2 کارشناس‌ارشد منابع طبیعی- آبخیزداری اداره‌ی کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان فارس

3 استادیار دانشگاه آزاد اسلامی واحد مرودشت

4 استادیار دانشگاه آزاد اسلامی واحد مرودشت

doi
10.22092/wmej.2018.116960.1066
چکیده

زمین ­لغزش یکی از مهم‌ترین عوامل فرسایش خاک و از ­جمله بلایای طبیعی است که هر­ساله زیان‌های مالی و جانی فراوانی را به‌­همراه دارد. از این رو شناسایی این پدیده، عوامل مؤثر در وقوع زمین ­لغزش، و تعیین مناطق حساس برای کاهش زیان‌های ناشی از آن ضروری است. هدف از این مطالعه ارزیابی خطر زمین ­لغزش در حوزه­‌ی ‌آبخیز خارستان اقلید فارس است. ابتدا نقشه‌ی­ هر یک عوامل مؤثر بر وقوع زمین ­لغزش شامل شیب، جهت، ارتفاع، بارش، فاصله از­ گسل، فاصله از جاده، فاصله از آب‌راه، زمین‌شناسی و نقشه‌ی پراکنش زمین­ لغزش منطقه تهیه شد. برای تعیین نرخ هر ­یک از عوامل مؤثر در وقوع لغزش، لایه­ های اصلی و نقشه‌ی پراکنش زمین ­لغزش ادغام، و سپس با استفاده از مدل‌های ال.ان.آر.اف و دبلیو.آی.ان.اف محاسبه شد. سپس، با هم‌پوشانی لایه ­های مختلف، نقشه‌ی پهنه ­بندی خطر زمین ­لغزش تهیه ­شد. در­نهایت، برای انتخاب مدل برتر، از سه شاخص، شاخص­ زمین ­لغزش، نسبت­ تراکم و مجموع ­کیفیت استفاده ­شد. نتایج نشان ­داد که 17/59 و 79/63 % از حوزه به ­ترتیب در پهنه‌ی ­خطر زیاد و خیلی ­زیاد قرار ­دارند. مقدار مجموع ­کیفیت در مدل ال.ان.آر.اف 4/52 % است، که بر‌اساس آن می‌توان نتیجه‌گیری کرد که عمل‌کرد مدل ال.ان.آر.اف برای پهنه ­بندی خطر زمین­ لغزش در حوزه‌ی ­آبخیز خارستان اقلید بهتر است.