فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

کروناتین نوعی تنظیم کننده‌ رشد گیاهی نوین با شباهت‌هایی در ترکیب و کارکرد با جاسمونات‌ها است که تجمع متابولیت‌های دفاعی را در گیاهان در شرایط تنشی متاثر می‌سازد و در حال حاضر اطلاعات در باره نحوه اثرگذاری آن در برابر تنش فلزات سنگین ناشناخته است. هدف از انجام این تحقیق، بررسی خاصیت محافظت کنندگی کروناتین در برابر سمیت آرسنیک در ریحان (Ocimum basilicum L.) بود. بدین منظور، گیاهان ریحان در شرایط گلخانه‌ای در دو نوع خاک آلوده و غیرآلوده به آرسنیک کشت شده و توسط غلظت‌های مختلف کروناتین (0، 50 و 100 نانومول درلیتر) محلول‌پاشی شدند. نتایج نشان داد که تنش آرسنیک خصوصیات ریخت‌شناسی و بیوشیمیایی ریحان را تحت تاثیر قرار داد، به‌طوری که تنش آرسنیک موجب کاهش تعداد برگ، سطح برگ، وزن خشک برگ و ارتفاع بوته در گیاهان کشت شده در خاک آلوده نسبت به گیاهان کشت شده در خاک غیرآلوده شد. همچنین تنش آرسنیک سبب کاهش پارامترهای فیزیولوژیکی مانند میزان کلروفیل و محتوای نسبی آب برگ شد. امّا محلول‌پاشی با کروناتین موجب بهبود پارامترهای رشدی، فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی در شرایط تنش آرسنیک ‌گردید، به‌طوری‌که محلول پاشی با غلظت 100 نانو مول در لیتر کروناتین وزن خشک برگ، ارتفاع بوته و محتوای نسبی آب برگ را بترتیب به میزان 35، 32 و 33 درصد افزایش داد. بعلاوه پارامترهای بیوشیمیایی نیز تحت تاثیر تنش آرسنیک و محلول‌‌پاشی با کروناتین قرار گرفتند، به‌طوری-که صفاتی مانند پرولین، فنول و فلاونوئید به میزان 91، 95 و 94 درصد در خاک آلوده به آرسنیک و محلول‌پاشی با غلظت 100 نانو مول در لیتر کروناتین در مقایسه با تیمار بدون آرسنیک و بدون محلول پاشی با کروناتین افزایش یافتند. بر اساس نتایج بدست آمده می‌توان اظهار نمود که کروناتین از طریق فعال کردن سیستم آنتی اکسیدانی غیر آنزیمی و تنظیم اسمزی در شرایط تنش تنش‌زا قادر به تعدیل اثرات مخرب آرسنیک گردید.