ارائه الگوی بلوغ قابلیت‌های نوآوری شتابدهنده‌ها در زیست ‌بوم نوآوری با استفاده از رویکرد فراترکیب

نویسندگان

1 دانشکده مدیریت و مهندسی صنایع، دانشگاه صنعتی مالک اشتر، تهران، ایران

2 استادیار گروه مدیریت و مهندسی صنابع، دانشگاه مالک اشتر، تهران، ایران.

3 دانشیار پژوهشکده مطالعات بنیادین علم و فناوری، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

doi
10.22111/innoeco.2026.53932.1223
چکیده

قابلیت نوآوری یک عامل تعیین‌کننده در رقابت‌پذیری شتاب‌دهنده‌ها محسوب می‌شود و فقدان بلوغ قابلیت‌های نوآوری در شتاب‌دهنده‌ها از تعامل پایدار و ارزش‌آفرین این سازمان‌ها با استارتاپ‌ها ممانعت می‌کند. ازاین‌رو، نیاز به الگویی جامع برای تعیین میزان آمادگی و بلوغ شتاب‌دهنده‌ها در زمینه قابلیت‌های نوآوری آن‌ها وجود دارد. لذا پژوهش حاضر با هدف ارائه الگوی بلوغ قابلیت‌های نوآوری شتابدهنده‌ها در زیست‌بوم نوآوری صورت گرفت. پژوهش حاضر از نظر هدف، کاربردی است که با روش فراترکیب صورت گرفت. فراترکیب در این پژوهش بر اساس 7 گام روش سندلوسکی و باروسو (2007) انجام شد. به این منظور مقالات بر اساس کلیدواژه‌های پژوهش، در پایگاه‌های علمی معتبر داخلی و خارجی طی سال‌های 2000-2025 جستجو شده و در نهایت 47 مقاله شرایط ورود به مطالعه را پیدا کردند.  بر اساس یافته‌های فراترکیب مولفه‌های مدل بلوغ قابلیت نوآوری شتابدهنده‌ها در زیست بوم نوآوری مشتمل بر 121 مفهوم اولیه، 23 مقوله فرعی و 6 مقوله اصلی استخراج شد. مدل‌ نهایی پژوهش شامل 4 سطح پیش شتابدهی، رشد شتابدهی، بلوغ شتابدهی و تعالی شتابدهی در 6 بعد قابلیت‌های عملیاتی، قابلیت‌های پویا، قابلیت‌های پژوهشی، عوامل محیط، قابلیت‌های شبکه و قابلیت‌های نرم درونی ارائه شد. بر اساس الگوی به‌دست آمده، شتابدهنده‌ها با آگاهی از میزان آمادگی و بلوغ سازمان خود در زمینه‌های قابلیت‌های عملیاتی، پویا، پژوهشی، محیطی، شبکه‌ای و نرم‌درونی، می‌توانند در جهت نیل به‌وضعیت متعالی حرکت کنند. همچنین سیاست‌گذاران در اکوسیستم نوآوری نیز می‌توانند از بینش‌های این چارچوب جهت تقویت قابلیت‌های نوآوری شتاب‌دهنده‌ها استفاده کنند.