ارزیابی دقت و کارایی معادله جهانی فرسایش خاک و نسخههای مختلف آن در تخمین رسوب رگبار منفرد در مراتع نیمه خشک (مطالعه موردی: پایگاه تحقیقات حفاظت خاک سنگانه- مشهد)
نویسندگان
1 استادیار پژوهشی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی
2 استادیارگروه منابع طبیعی دانشگاه آزاد اسلامی واحد نور
3 دانشجوی کارشناسی ارشد آبخیزداری دانشگاه آزاد اسلامی واحد نور
doi
10.22092/wmej.2017.115563چکیده
توسعه و بهبود روشهای برآورد فرسایش خاک با فراهم آوردن ابزاری برای آزمایش تأثیر راهبردهای مختلف مدیریت زمین روی تلفات خاک و طراحی استفاده بهینه از اراضی، برای متخصصین علوم زمین لازم و ضروری میباشند. معادله جهانی فرسایش خاک یکی از قدیمیترین مدلهای تجربی برآورد فرسایش میباشد که بهطور گستردهای مورد استفاده قرار گرفته است. دراین تحقیق، میزان کارایی معادله جهانی فرسایش خاک و برخی نسخههای آن شامل MUSLT، USLEM، MUSLE-E، MUSLE-S، AUSLE وAOF درمقیاس رگبار درمراتع نیمهخشک خراسان ارزیابی شد. بدین منظور مقادیر رسوب اندازهگیری شده ناشی از 20 مورد رگبار در3 قطعه با خصوصیات یکسان، کاربری مرتعی و بدون انجام هیچگونه عملیات حفاظتی با مقادیر برآوردی هر یک از نسخههابررسی و مورد مقایسه قرار گرفت. نتایج بیانگر آن است که مقادیر برآوردی چهار روش MUSLT، MUSLE-E،MUSLE-Sو USLEM همبستگی معنیداری با رسوب مشاهداتی داشته و مدلسازی فرسایش در این روشها منطقیتر میباشد.از بین روشها روش MUSLTدارای کمترین مقدار میانگین نسبی مجذور مربعات خطا (257/4RRMSE=)و بیشترین میانگین کارایی (011/0ME=) بوده و در برآورد مقدار رسوب مشاهداتی در مقیاس رگبار در منطقه مورد تحقیق دارای کارایی نسبی بیشتریمیباشد. سایر روشهای مورد بررسی برآوردهای غیرمنطقی از مقدار رسوب ارائه می دهند.