تجزیه و تحلیل حساسیت پارامترهای ورودی مدل مدیریت رواناب شهری SWMM (مطالعه موردی: شهر ماهدشت)
نویسندگان
1 دانشیار دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران
2 دانشکده منابع طبیعی دانشگاه تهران
3 دانشیار دانشکده منابع طبیعی دانشگاه تهران
4 استاد دانشکده منابع طبیعی دانشگاه تهران
doi
10.22092/wmej.2017.115565چکیده
در طی چند دههی گذشته با توجه به رشد سریع جمعیت و توسعهی شهری، رواناب شهری افزایش یافته و منجر به مشکلات محیط زیستی مختلفی از جمله آبگرفتگی معابر سطح شهر، انتشار آلودگیهای زیست محیطی و خطرات ناشی از گسترش سیلاب شده است. تحلیل حساسیت روشی است برای نشان دادن این که کدام یک از پارامترها ورودی مدل تأثیـر بیشتری بر نتایج اعمال میکند. هدف از تحقیق تعیین پارامترهای مهم ورودی مدل SWMM و اطمینان از عملکرد مدل در شهر ماهدشت است. به این ترتیب که از مقدار اولیه برآورد شده 10 پارامتر درصد مناطق نفوذناپذیر، شیب، عرض معادل، ضریب زبری مانینگ در مناطق نفوذپذیر و نفوذناپذیر،زمان تمرکز، شماره منحنی(CN)، ارتفاع ذخیره در مناطق نفوذناپذیر و نفوذپذیر و درصد مناطق نفوذناپذیر بدون ذخیرهی سطحی، به مقدار 15 و 30 درصد افزایش و کاهش داده شد و آبدهی اوج حاصل از این تغییرات به عنوان متغیر وابسته مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد حساسترین پارامتر مربوط به درصد اراضی نفوذناپذیر و کمحساسترین پارامتر مربوط به ارتفاع ذخیرهی مناطق نفوذپذیر است. برای فرایند واسنجی و اعتبارسنجی مدل رواناب متناظر با سه واقعهی بارندگی در خروجی حوضه اندازهگیری و با رواناب شبیهسازی شده به وسیلهی مدل مقایسه گردید. نتایج نشان داد که انطباق خوبی بین آبدهی و عمق رواناب شبیهسازی شده و مشاهدهای وجود دارد. بنابراین میتوان از این مدل برای پیشبینی خطر آبگرفتگی، طراحی و اولویتبندی مناطق برای رفع مشکل آبگرفتگی استفاده کرد.