تحلیلی انتقادی از کتب فارسی دوره ابتدایی
نویسندگان
1 استادیار گروه زبانشناسی و زبانهای خارجی دانشگاه پیام نور
doi
چکیده
هدف ازاین مقاله تحلیل انتقادی محتوای کتابهای درسی فارسی دوره ابتدایی از منظر مؤلفههای فرهنگ ملی و محلی است تا مشخص گردد مؤلفان کتب مذکور چگونه و تا چه اندازه این مؤلفهها را مطابق با اهداف و راهکارهای مطرح در قانون اساسی، سند تحول بنیادین آموزش و پرورش، سند برنامه درسی ملی جمهوری اسلامی ایران و راهنمای برنامه درسی فارسی، در متن متجلی ساختهاند. رویکرد نظری پژوهش، زبانشناسی آموزشی است و دو منظر نشانهشناسی و بومشناسی در آن در ارتباط با یکدیگر مورد تحلیل قرار میگیرند. تحلیل دادهها حاکی از این است که مؤلفههای فرهنگ ملی در مقایسه با محلی به میزان بیشتری در متن و تصاویر کتابهای فارسی پنجپایه ابتدایی درج شده است و مؤلفههای فرهنگ محلی مطرح نیز صرفاً به جغرافیا، آثار باستانی محدود و نماد (لباس ) منحصر شده است. البته سایر مؤلفهها نظیر زبان و گویشهای محلی، ادبیات و مفاخر محلی و شیوههای زیستی روستایی و عشایری نیز به دروس آزاد واگذار شده است. بر همین اساس میتوان نتیجه گرفت که طبق اصول ناظر بر سند برنامه درسی ملی ج.ا.ا. (جامعیت، توجه به تفاوتها و تعادل) و راهکار 5-5 سند تحول بنیادین، راهنمای برنامه درسی فارسی و با تبع آن محتوی کتابهای فارسی دوره ابتدایی نیاز به بازنگری دارد.
