شرایط علّی و راهبردهای شکل گیری عمل کارآفرینانه (مطالعۀ کیفی تجارب زیستۀ بنیانگذاران شرکتهای دانشبنیان مشهد)
نویسندگان
1 دکتری جامعهشناسی اقتصادی و توسعه، عضو هیئتعلمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد قوچان، قوچان، ایران
2 دکتری جامعهشناسی اقتصادی و توسعه، عضو هیئتعلمی دانشگاه فرهنگیان، پردیس شهید بهشتی مشهد، مشهد، ایران
doi
10.22067/social.2022.59390.0چکیده
این پژوهش با هدف بررسی شرایط علّی، راهبردهای کنش و کنش متقابل برای تحقق کارآفرینی و شکلگیری عمل کارآفرینانه در تجاربِ زیسته بنیانگذاران شرکتهای دانشبنیان انجام شده است. مقصود از عمل کارآفرینانه، کنشی در جهت کارآفرینی است. روش تحقیق نظریه زمینهای و تجزیه و تحلیل دادهها کیفی بود. جامعۀ مطالعهشده 53 کارآفرین مشهد بودند که مصاحبه عمیق با 20 نفر انجام گرفت. تعیینکننده حجم نمونه، اشباع نظری و روش نمونهیابی بیشترین تفاوت بین مشارکتکنندهها بوده است. مقوله محوری براساس یافتههای بخش شرایط علّی، بازاندیشی هویت شخصی با شش زیرمقوله تنوع روشهای عمل کارآفرین، رسیدن به آگاهی، بازپرسی از خود، تصمیمگیری معطوف به آینده، تبادل اندیشه و کنش (رفت و برگشت بین اندیشه و عمل) و شیوههای جدید تفکر و زندگی حاصل شد. هویت کارآفرین یک امر «دادهشده» نیست؛ بلکه به طور مرتب ساخته میشود. بازاندیشی یعنی افراد پیوسته فعالیتهای خود را بازسنجی میکنند. ویژگیها و اقدامات فرد توسط دادهها و اطلاعات تازه، مدام بازنگری میشود و به گونه اساسی اصلاح و دگرگون میشود. در راهبردهای کنش و کنش ﻣﺘﻘﺎﺑﻞِ کارآفرینان، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ، اداره ﻛﺮدن، اﻧﺘﻘﺎل دادن ﻳﺎ ﭘﺎﺳﺦ دادن ﺑﻪ ﭘﺪﻳﺪهها ﺗﺤﺖ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﺧﺎصی از ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺸﺎﻫﺪهﺷﺪه از ﺳﻮی ﻛﻨﺸﮕﺮان ﺗﺪﺑﻴﺮ میﺷﻮد و براساس یافتههای این تحقیق کیفی، کارآفرینان با اشتیاق کارآفرینانه، مهارت دیدن اثربخش، شنیدن اثربخش، مهارت حل مسئله و با تغییر در شیوه مدیریت در واکنش به شرایط بهوجودآمده موفقیت را طی میکنند.
