بهبود جایگاه اقتصاد ایران در شاخص جهانی نوآوری مبتنی بر اهداف و اولویتهای کشور
نویسندگان
1 گروه پایش و ارزیابی سیاست و علم، فناوری و نوآوری
2 پژوهشگر پژوهشکده مطالعات فناوری
3 استادیار پژوهشکده مطالعات فناوری
doi
10.22111/innoeco.2024.46780.1076چکیده
برخی از نهادهای بینالمللی به طور منظم بر اساس یکسری شاخصها اقدام به رتبهبندی کشورها با یکدیگر میکنند. سازمان مالکیت فکری و دانشگاه کرنل دو نهادی هستند که گزارش شاخص جهانی نوآوری را هر ساله منتشر مینمایند. در این گزارش بر اساس هشتاد و یک شاخص در ابعاد مختلف کشورهای مختلف با یکدیگر مقایسه شده که در آخرین گزارش آن (2023) کشور ج.ا ایران رتبه شصت و دوم را در بین صد و سی و دو کشور کسب کرده است. بر اساس نظر بسیاری از خبرگان همه شاخصهای این گزارش برای همه کشورها دارای اهمیت نیستند. در واقع هر کشور باید مشخص کند که چه شاخصهایی برایش مهم بوده تا بتواند در راستای اهداف و اولویتهای ملی وضعیت آن شاخص را بهبود دهد. در این مطالعه سعی شده است پس از تقلیل برخی از شاخص وضعیت رتبهای هر شاخص را برای کشور مشخص کرده و همچنین مبتنی بر نظر خبرگان و با ابزار پرسشنامه میزان اهمیت هر شاخص در راستای اهداف و اولویتهای ملی شناسایی گردد. در ادامه و با استفاده از تحلیل شکاف بین شاخصها و ماتریس دو بعدی وضعیت رتبه- میزان اهمیت هر شاخص، مهمترین شاخصهایی که نیاز است وضعیت آن در کشور بهبود یابد شناسایی شده و راهکارهایی برای بهبود وضعیت آنها ارائه گردد. در نهایت نه شاخص دارای اهمیت برای کشور شناسایی شده که در پنج مورد اصولا دادهای برای شاخص مورد نظر در گزارش شاخص جهانی نوآوری برای کشور ارائه نگردیده است.در واقع شاخصهایی که نیاز است وضعیت آن در کشور بهبود یابد در حوزههای سرمایهگذاری خطرپذیر، هزینهکرد تحقیق و توسعه، صادرات فناوری اطلاعات و ارتباطات و فناوریهای سطح بالا، سرمایهگذاری مستقیم خارجی، سنجش دانشآموزان و ثبت اختراعات است.
