بازاندیشی فلسفی – انتقادی صورتبندی مفهومی پدیدههای بینالمللی؛ موردکاوی مهاجرت و پناهجویی
نویسندگان
1 عضو هیات علمی دانشگاه علامه طباطبائی
doi
10.48308/piaj.2023.232806.1433چکیده
این پژوهش فراخوانی برای بازخوانی مفاهیم مورد استفاده در سنتهای نظری رشته روابط بینالملل است. این فراخوان با توجه به این ادعای نگارنده صورت گرفته که فرایند صورتبندی مفهومی پدیدهها و نحوه ارتباط نظریه و عمل(کردار) در این رشته بایستی بازمفهومپردازی شوند. اگر رشته روابط بینالملل میخواهد برای پیشبرد این ادعا همچنان جیرهخوار یک یا چند حوزه دیگر باشد، بهتر است برای این بازمفهومپردازی از فلسفه سیاسی کمک بگیرد، زیرا فلسفه سیاسی قابلیت افزایش ظرفیت صورتبندی مفهومی این رشته را در تحلیل و تبیین پدیدهها و رخدادهای بینالمللی دارد. اما بایستی در نظر داشت که این بازمفهومپردازی نه با ماهیتی صرفا علمی و شناختی که مبنای سنت اثباتگرایی این رشته است، بلکه بایستی با رویکردی که ضمن التزام به اصول تعمیمپذیر شناخت پدیدههای بینالمللی، بتواند زمینه فهم ابعاد عاطفی و احساسی بخش بیشتری از واقعیت روابط بینالملل را صورتبندی کند، انجام پذیرد. یعنی رویکردی در صورتبندی مفهومی که بتواند علاوه بر توان به فهم درآوردن واقعیتها و ابژههای بینالمللی با ماهیتی دیالکتیکی، با کمترین میزان از حذف و برونگذاری واقعیتها، شناختی انتقادی- انسانی را در اختیار اجتماع علمی این رشته و مخاطبانش قرار دهد.