ارزیابی و مقایسه شاخص‌های سطح خاک در دامنه‌های غربی و شرقی مراتع لیشتر استان کهگیلویه و بویراحمد

نویسندگان

1 باشگاه پژوهشگران جوان و نخبگان، واحد یاسوج

2 دانشجوی دکتری علوم مرتع، دانشگاه صنعتی اصفهان

3 کارشناس ارشد مرتعداری، دانشکده مرتع و آبخیزداری، دانشگاه صنعتی اصفهان

4 کارشناس ارشد مرتعداری، دانشگاه صنعتی اصفهان

doi
10.22092/wmej.2016.109746
چکیده

شناخت عملکرد یک اکوسیستم طبیعی و آگاهی از پتانسیل آن، نیاز به آگاهی از مشخصه‌ها و معرف‌های خاکی و گیاهی دارد. ارزیابی ویژگی‌های مهم خاک و پوشش گیاهی می‌تواند ما را از توانایی‌های موجود مرتع آگاه نموده و تعیین وضعیت آن را میسر سازد. هدف از این مطالعه مقایسه و تعیین عملکرد شاخص‌های سطح خاک در لکه‌های اکولوژیک موجود در دو دامنه شرقی و غربی مراتع لیشتر در استان کهگیلویه و بویراحمد است. بدین منظور در امتداد هر یک از دامنه های غربی و شرقی با استفاده از 3 ترانسکت 50 متری در جهت شیب غالب دامنه، لکه‌ها و مناطق بین لکه‌ای در 5 تکرار بررسی شد. در دامنه غربی لکه‌ها شامل(Cousinia sp. ،Centaurea intricata  و Astragalus sieberi) و مناطق بین لکه‌ای (خاک لخت و سنگریزه)، و دامنه شرقی لکه‌ها شامل(Astragalus fasciculifolius و Stachys byzantine byzantina) و میان لکه(خاک لخت) را در بر می‌گرفت. با استفاده از مدل LFA سه ویژگی، پایداری خاک، نفوذپذیری خاک و چرخه مواد غذایی با استفاده از 11 شاخص سطح خاک تعیین شد. برای بررسی تفاوت دو دامنه غربی و شرقی از آزمون t استفاده شد. نتایج نشان داد هر سه شاخص پایداری، نفوذپذیری و چرخه مواد غذایی در دامنه‌های غربی و شرقی اختلاف معنی‌داری در سطح پنج درصد(0.05>p) باهم دارند. با مقایسه دو دامنه مشخص شد که نظام یافتگی دامنه غربی نسبت به دامنه شرقی بالاتر بود. همچنین نتایج نشان داد شاخص‌های سطح خاک در لکه‌های اکولوژیک موجود در دامنه های مورد مطالعه اختلاف معنی‌داری در سطح پنج درصد(0.05>p)، باهم دارند. سه شاخص مورد بررسی در دامنه غربی در لکه اکولوژیک  .Cousinia sp و در دامنه شرقی در لکه اکولوژیک A. fasciculifolius نسبت به سایر لکه‌های مورد بررسی بیشتر بود.