فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

شهروند دیجیتال مفهومی نوین است که ازیک‌سوی، مفهوم شهروند را در جهانی نوین بازتعریف می‌کند و از-سوی‌دیگر، ارتباط شهروند را با دیگر مقوله‌ها و پدیده‌های جهان نوین را به پرسش وامی‌دارد. بررسی این مهم، باهدف شناسایی مناسبات شهروند دیجیتال و امکان‌ها و ناممکن‌هایِ آن با دولت دیجیتال از رهگذر بررسی مصداق‌های عینی در جهان کنونی (همچون بحران کرونا، ژنتیک، شهر دیجیتال و هوش مصنوعی) موجب می-شود تا راهکارهای بقاء و زیست شهروند دیجیتال در شبکه دیجیتالیِ قدرت سیاسی مشخص ‌شود. فرض نوشتار آن است که باشکل‌گیری امکان‌های دیجیتالی، روندی کناکنشی بین شهروند دیجیتال و دولت دیجیتال به‌جریان می‌افتد که غالبا به‌شکلی هدایت‌یافته از سوی دولت اعمال می‌شود؛ با ‌این ‌توضیح‌ که ازآنجاکه شهروند محصولی برای ادامه بقاء و زیست دولت دیجیتال نیز است لذا دولت با به‌جریان‌انداختن‌ شبکه قدرت مادی و هنجاری و دادن امکان‌های دیجیتالی به شهروند دیجیتال، آنان را متقاعد و متلازم می‌کند تا با شبکه سیاسی موجود همسو شوند. این پژوهش که با روش اسنادی-کتابخانه‌ای و با منطق کناکنشی و با رویکرد جامعه‌شناسی تاریخی صورت پذیرفته، بدین‌نتیجه دست‌یافته که ارتباط شهروند دیجیتال با دولت، حالتی فرگشتی داشته که از خلال آن، شهروند دیجیتال با سازوکارهای جدید دولت هماهنگ شده و به‌همسویی با آن سوق داده شده است.