مقایسه اثربخشی درمان شناختی-رفتاری و درمان هیجان‌مدار بر افکار خودکشی نوجوانان تحت پوشش اداره بهزیستی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه روان‌شناسی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران

2 گروه روان‌شناسی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران

3 گروه روان‌شناسی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران

4 گروه روان‌شناسی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران

doi
10.22034/jmpr.2025.70397.6902
چکیده

هدف از این پژوهش مقایسه اثربخشی درمان شناختی-رفتاری و درمان هیجان‌مدار بر افکار خودکشی نوجوانان تحت پوشش اداره بهزیستی بود. روش پژوهش، نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون-پس‌آزمون با گروه کنترل همراه با مرحله پیگیری 2 ماهه بود. جامعه آماری پژوهش نوجوانان دختر تحت پوشش اداره بهزیستی شهرستان نورآباد لرستان در سال 1404 بودند. تعداد 60 نوجوان دختر به روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب و این تعداد سپس به شیوه تصادفی ساده در 3 گروه درمان شناختی-رفتاری (20 نفر)، درمان هیجان‏‌مدار (20 نفر) و گروه کنترل (20 نفر) جایگزین شدند. سپس گروه‌ آزمایش اول تحت 8 جلسه 90 دقیقه‌ای درمان شناختی-رفتاری و گروه آزمایش دوم تحت 8 جلسه 90 دقیقه‌ای درمان هیجان‏‌مدار قرار گرفتند. در این پژوهش از مقیاس افکار خودکشی (BSSI) بک و همکاران (1979) برای گردآوری داده‌ها استفاده شد. روش آماری تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر، آزمون تعقیبی بن‏فرونی و نرم‌افزار SPSS نسخه 29 بود. نتایج نشان داد هر دو مداخله در مرحله پس‌آزمون و پیگیری اثربخشی معناداری بر کاهش افکار خودکشی داشته است (0/05>p). نتایج آزمون تعقیبی نشان داد که درمان هیجان‌مدار اثربخشی بیشتری نسبت به درمان شناختی-رفتاری بر کاهش افکار خودکشی داشته است (0/05>p). می‌توان نتیجه‌گیری کرد که درمان شناختی-رفتاری و درمان هیجان‏‌مدار می‏‌توانند به عنوان شیوه‏‌های درمانی مناسب برای کاهش افکار خودکشی در نوجوانان دختر تحت پوشش بهزیستی به کار برده شوند و تقدم استفاده با درمان هیجان‌مدار است.