فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف از پژوهش حاضر، بررسی نقش واسطه‌­ای همدلی در رابطه بین هویت اخلاقی و مهارگری تلاشگر با رفتارهای ضداجتماعی در دانش­آموزان دبیرستانی شهر شیراز بود. جامعه آماری تمامی دانش‌­آموزان مقطع متوسطه دوم شهر شیراز  در سال تحصیلی 1402-1401 بودند که از این جامعه، نمونه­‌ای به حجم 567 نفر به روش تصادفی خوشه‌­ای چند مرحله‌­ای انتخاب شدند. ابزارهای پژوهش پرسشنامه­‌های هویت اخلاقی آکینو و رید (2002)، پرسشنامه مهارگری تلاشگر الیس و رتبارت (2001)، پرسشنامه همدلی تورنتو (2009) و پرسشنامه رفتارهای ضداجتماعی بارت و دونلان  (2009) بودند که در میان افراد نمونه توزیع گردید. ارزیابی مدل پیشنهادی با استفاده از تحلیل مسیر و در نرم افزارهای SPSS-24 و AMOS-24 انجام گرفت. یافته­‌ها نشان داد الگوی پیشنهادی از برازش خوبی با داده­‌ها برخوردار است و اثر مستقیم هویت اخلاقی بر همدلی (β = 1/58, p = 0/001) و همدلی بر رفتارهای ضداجتماعی (β = -0/59, p = 0/001) معنی­‌دار و هویت اخلاقی بر رفتارهای ضداجتماعی (β = -0/03, p = 0/81)، مهارگری تلاشگر بر همدلی (β = 0/02, p = 0/92) و مهارگری تلاشگر بر رفتارهای ضداجتماعی (β = -0/04, p = 0/75)  غیرمعنی‌­دار می‌­باشد. دیگر یافته‌ها نشان داد همدلی در رابطه هویت اخلاقی و رفتارهای ضداجتماعی (β = -0/53, p = 0/001)  نقش واسطه‌ای دارد اما همدلی در رابطه مهارگری تلاشگر و رفتارهای ضداجتماعی (β = -0/01, p = 0/91) نقش واسطه‌ای ندارد. به این ترتیب، تقویت هویت اخلاقی و همدلی می‌توانند به عنوان راهبرد‌های مؤثر برای مقابله با رفتارهای ضداجتماعی عمل کند. این دو عامل می‌توانند به افزایش درک و احترام متقابل در جامعه کمک کرده و به نوبه خود، به کاهش تعارضات و ترویج روابط سالم‌تر منجر شوند.