ارزیابی کارایی مدل SWAT در تخمین رواناب سطحی حوزه آبخیز کچیک استان گلستان

نویسندگان

1 استادیار گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه گنبد کاووس

2 دانشیار گروه آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری

3 دانش آموخته کارشناسی ارشد آبخیزداری، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری

doi
10.22092/wmej.2014.106244
چکیده

قابلیت یک مدل آبخیز برای پیش‏بینی شایسته جریان آبراهه برای کاربردی ویژه، از طریق آنالیز حساسیت، واسنجی، اعتبار‏سنجی ارزیابی می‌گردد. در این مطالعه مدل SWAT برای شبیه‏سازی رواناب در حوزه آبخیز کچیک با مساحت 3600 هکتار در استان گلستان صورت گرفته است. بدین‏منظور ابتدا آنالیز حساسیت با استفاده از مدل SWAT2009 به علت در دسترس‏بودن ابزار آنالیز حساسیت در مدل انجام گرفت. نتایج نشان داد پارامتر ارتفاع آستانه آب در اکیفر سطحی که نیازمند است تا برگشت آب صورت پذیرد ‌(GWQMN)، شماره منحنی‌(CN2)، جبران تبخیر از خاک‌ (ESCO)، ظرفیت آب قابل دسترس در لایه خاک (SOL_AWC) و هدایت هیدرولیکی خاک در حالت اشباع‌ (SOL_K) به ترتیب جزء مهمترین  فاکتورهای کنترل‏کننده دبی جریان در حوزه آبخیز مورد مطالعه می‌باشند. در مرحله دوم، ارزیابی عملکرد مدل SWAT2009 از طریق واسنجی و اعتبارسنجی انجام گرفت. سال 2004 به‌عنوان دوره واسنجی و سال‌های 2005 و 2006 به‌عنوان دوره اعتبارسنجی تعیین گردید. نتایج ارزیابی کارایی مدل نشان داد ضریب تبیین در دوره واسنجی و اعتبار سنجی به‌ترتیب برابر 71/0 و 75/0 و ضریب نش-ساتکلایف برابر 7/0 و 71/0 می‏باشد. بنابراین می‌توان نتیجه گرفت که مدل SWAT می‌تواند رواناب سطحی را با دقت بالایی پیش‌بینی نماید.