تاثیر حجم آب مفید بر پاسخ لرزهای سدهای بتنی وزنی
نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسی ارشد، سازههای آبی دانشگاه زنجان، زنجان، ایران.
2 استادیار سازههای آبی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران.
3 دانشیار سازههای هیدرولیکی، دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران.
doi
10.22034/hydro.2024.52496.1288چکیده
سدها سازههای خاصی هستند که چنانچه یک سد بر اثر وقوع رخدادهای طبیعی و انسانی، نظیر زلزله دچار شکست گردد، خسارات جبرانناپذیر جانی، مالی و زیست محیطی بسیاری ایجاد شده و از طرف دیگر منابع انرژی آن، از دسترس خارج میگردد. بنابراین منطقی است که با صرف هزینههای بیشتر در مرحله مطالعه و طراحی این سازههای پراهمیت، از وقوع خسارات بعدی ناشی از شکست آنها، جلوگیری بهعمل آورد. در این تحقیق به بررسی رفتار رسوب بر پاسخ سدهای بتنی وزنی پرداخته شده است. پارامتر متغیر، ضخامت رسوب کف مخزن میباشد. برای مدلسازی سد از مدل پلاستیسیته آسیب بتن استفاده شده است. با توجه به پیچیدگی سیستم سد مخزن پی رسوب، از روش اجزای محدود به دلیل قابلیت مناسب در اعمال شرایط مرزی مختلف، برای مدلسازی و تحلیل استفاده شده است. مدل مورد نظر برای چهار حالت بدون رسوب و رسوب با ضخامت 10 و 15 متر شبیهسازی و مورد مقایسه قرار گرفته است. نتایج این آنالیزها نشان دهنده تاثیر زیاد رسوب کف مخزن بر پاسخ سازه سد تحت بار زلزله میباشد. با بررسی نتایج انرژی تلف شده در اثر خرابی و خرابی ایجاد شده در اثر اعمال بار لرزهای، ابتدا رسوبات کف مخزن مانند یک جاذب انرژی باعث کاهش پاسخ سازه سد میشوند اما در ادامه با افزایش ارتفاع، رسوبات موجب افزیش پاسخ لرزهای سد میشوند. جابجایی نسبی تاج سد در جهت رودخانه، در حالت وجود رسوب با عمق 15 متر، برابر 35/6 سانتیمتر میباشد که این میزان در مقایسه با حالت رسوب با عمق 10 متر، حدود 14 درصد افزایش داشته است.