اثر ساختاری فرایندهای پذیرش و تعهد بر تضعیف روحیه در بیماران مبتلا به سرطان: نقش‌های میانجی رشد و افت پس از سانحه

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد روانشناسی بالینی، گروه روانشناسی بالینی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه سمنان، سمنان، ایران

2 دانشیار روانشناسی سلامت، گروه روانشناسی بالینی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه سمنان، سمنان، ایران

doi
10.48308/apsy.2026.242663.1944
چکیده

هدف: پژوهش حاضر با هدف تعیین اثر ساختاری فرایندهای پذیرش و تعهد بر تضعیف روحیه در بیماران مبتلا به سرطان با در نظر گرفتن نقش‌های میانجی رشد و افت پس از سانحه انجام شد. روش: این مطالعه همبستگی با 260 بیمار مبتلا به سرطان مراجعه‌کننده به بیمارستان امید اصفهان در بهار و تابستان 1403 انجام شد. شرکت‌کنندگان با استفاده از نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند. ابزارهای جمع‌آوری داده‌ها شامل مقیاس فرآیند درمان پذیرش و تعهد (Compact؛ فرانسیس و همکاران، 2016)، مقیاس تضعیف روحیه (DS-II؛ روبینسون و همکاران، 2016) و پرسشنامه رشد و افت پس از سانحه گسترده (PTGDI-X؛ تاکو و همکاران، 2021) بود. داده‌ها با استفاده از همبستگی پیرسون و مدل‌سازی معادلات ساختاری (SEM) با نرم افزار 26- Amos تجزیه و تحلیل شدند. یافته‌ها: تحلیل نشان داد که همبستگی منفی معناداری بین فرآیندهای پذیرش و تعهد و تضعیف روحیه وجود دارد (001/0P<). رشد پس از سانحه و افت پس از سانحه به‌طور معناداری واسطة رابطه ی بین فرآیندهای پذیرش و تعهد و تضعیف روحیه هستند (001/0P<). مدل نهایی برازش مناسبی با داده‌ها نشان داد (05/0P<). نتیجه‌گیری: فرایندهای پذیرش و تعهد به‌طور مستقیم و بواسطة‌ رشد و افت پس از سانحه در تضعیف روحیه نقش دارند. پیشنهاد می‌شود مداخلاتی که فرآیندهای پذیرش و تعهد را هدف قرار می‌دهند، و همچنین رشد پس از سانحه و کاهش افت پس از سانحه را تقویت می‌کنند، برای کاهش تضعیف روحیه در بیماران سرطانی توسعه داده شوند.