تدوین و اعتباریابی زوج درمانی خردمدار و مقایسه اثربخشی آن با زوج درمانی هیجانمدار بر همدلی شناختی-عاطفی در زوجین با تعارضات زناشویی
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، گروه مشاوره، پردیس بینالمللی ارس، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
2 استادیار گروه روانشناسی تربیتی و مشاوره دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران، تهران، ایران.
3 دانشیار، گروه مشاوره، دانشکده علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه اردکان، اردکان، ایران.
4 استادیار، گروه مشاوره، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.
doi
10.22034/jmpr.2024.61554.6199چکیده
هدف از پژوهش حاضر تدوین و اعتباریابی زوج درمانی خردمدار و مقایسه اثربخشی آن با زوجدرمانی هیجان مدار بر همدلی شناختی-عاطفی در زوجین با تعارضات زناشویی بود. روش پژوهش نیمهآزمایشی با طرح پیشآزمون-پسآزمون با گروه کنترل نابرابر و همراه با پیگیری 2 ماهه بود. جامعه آماری کلیه زوجین با تعارضات زناشویی مراجعه کننده به مراکز مشاوره مکث، به روزان و بهسا راز شهر تهران در تابستان و پاییز سال 1402 بودند. در مرحله اول به روش نمونهگیری هدفمند تعداد 24 زوج با نمره 115 و بالاتر در پرسشنامه تعارضات زناشویی ثنایی ذاکر و همکاران (1387) انتخاب و سپس به شیوه تصادفی ساده در 2 گروه آزمایش (هر گروه 8 زوج) و یک گروه کنترل (8 زوج) جایگزین شدند. سپس زوجین گروههای آزمایش تحت زوج درمانی خردمدار و زوجدرمانی هیجان مدار قرار گرفتند؛ اما گروه کنترل هیچگونه مداخلهای دریافت نکرد و در لیست انتظار باقی ماند. از پرسشنامه تعارضات زناشویی (MCQ) ثنایی ذاکر و همکاران (1387) و مقیاس همدلی اساسی (BES) جولیف و فارینگتون (2006) به منظور گردآوری اطلاعات استفاده شد. تحلیل دادهها از طریق نرمافزار SPSS نسخه 28 با استفاده از تحلیل واریانس با اندازهگیری مکرر انجام شد. نتایج نشان داد هر دو مداخله مذکور تاثیر معناداری بر همدلی شناختی-عاطفی زوجین با تعارضات زناشویی داشتهاند (0/05>P). نتایج آزمون تعقیبی بنفرونی نشان داد که زوجدرمانی هیجانمدار تاثیر بیشتری نسبت به زوجدرمانی خردمدار دارد (0/05>P). میتوان نتیجهگیری کرد که علاوه بر اثربخش بودن هر دو زوجدرمانی، تقدم استفاده در کاهش مشکلات زوجین با تعارضات زناشویی با زوجدرمانی هیجانمدار است.