اثربخشی آموزش راهبردهای تنظیم هیجان بر تاب‌آوری و انعطاف‌پذیری شناختی مادران کودکان کم‌توان ذهنی

نویسندگان

1 استادیار، گروه آموزش روانشناسی و مشاوره، دانشگاه فرهنگیان، صندوق پستی 889-14665، تهران، ایران.

doi
10.22034/jmpr.2024.62514.6301
چکیده

والدین کودکان کم‌توان ذهنی در تاب‌آوری و انعطاف‌پذیری شناختی با چالش‌های خاصی مواجه هستند و به آموزش و برنامه‌ریزی نیاز دارند. پژوهش حاضر با هدف تعیین میزان تاثیر آموزش راهبردهای تنظیم هیجان بر تاب‌آوری و انعطاف‌پذیری شناختی مادران کودکان کم‌توان ذهنی انجام شد. این پژوهش از نوع نیمه‌آزمایشی و با طرح پیش‌آزمون، پس‌آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه مادران کودکان کم‌توان ذهنی شهر اصفهان در سال تحصیلی 1402-1401 می‌شد. نمونه شامل 32 مادر بود که به روش نمونه‌گیری در دسترس از مدارس استثنایی انتخاب شدند. آنها با روش تصادفی به دو گروه 16 نفری تقسیم و در یکی از گروه‌های آزمایش و گروه کنترل جایگزین شدند. تمام آزمودنی‌ها مقیاس تاب‌آوری (کانر-دیویدسون، 2003) و پرسشنامه انعطاف‌پذیری شناختی (دنیس و وندروال، 2010) را به عنوان پیش‌آزمون تکمیل کردند. گروه‌ آزمایش به مدت 8 جلسه در برنامه آموزش راهبردهای تنظیم هیجان شرکت کرد اما گروه کنترل از برنامه رایج مدرسه استفاده کرد. برای تحلیل داده‌ها از روش آماری تحلیل کواریانس تک‌متغیری استفاده شد. نتایج نشان داد که آموزش راهبردهای تنظیم هیجان به‌طور معناداری بر تاب‌آوری و انعطاف‌پذیری شناختی مادران کودکان کم‌توان ذهنی تاثیر داشت (0/001>P). نتایج حاکی از آن بود که این برنامه برای بهبود تاب‌آوری و انعطاف‌پذیری شناختی این مادران مفید و موثر بود. در نتیجه برنامه‌ریزی برای آموزش راهبردهای تنظیم هیجان نقش مهمی در تاب‌آوری و انعطاف‌پذیری شناختی مادران کودکان کم‌توان ذهنی دارد.