ارایۀ مدل پیشنهادی سنجش طبقۀ اجتماعی در ایران (مورد مطالعه: سرپرستان خانوار شهر اصفهان)
نویسندگان
1 دانشگاه پیام نور، تهران
doi
10.22067/jss.v12i2.46346چکیده
در دهههای اخیر برخی جامعه شناسان؛ مانند پیربوردیو سعی کردهاند ارتباط انواع سرمایه را با طبقۀ اجتماعی مورد توجه قرار دهند. مطالعات انجام گرفته در ایران نیز نشان میدهند که هیچ کدام از این پژوهشها در سنجش طبقۀ اجتماعی (طبقه-منزلت) ترکیب انواع سرمایهها را در نظر نگرفتهاند. برخی از این پژوهشها نیز با اهداف پژوهشی دیگر صورت گرفته و صرفاً به ارتباط انواع سرمایهها با یک دیگر و یا با طبقۀ اجتماعی پرداختهاند. بر این اساس، نوشتار حاضر با هدف طرح ارایۀ یک مدل جدید، سنجش مفهوم طبقۀ اجتماعی (طبقه-منزلت) را با ترکیب سه نوع سرمایۀ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی مورد مطالعه قرار داده و با استفاده از روش پیمایش و نمونهگیری خوشهای چند مرحلهای، تعداد 334 پرسش نامۀ محقق ساخته در بین سرپرستان خانوار مناطق شهر اصفهان، توزیع و جمعآوری شد. در نهایت، نوعی رتبهبندی در پنج طبقۀ اجتماعی کلی شامل طبقۀ بسیار پایین، طبقۀ پایین، طبقۀ متوسط، طبقۀ بالا و طبقۀ بسیار بالا ارایه شد. مبنای عمدۀ این رتبهبندی علاوه بر تأکید بر نقش سرمایه اقتصادی و اجتماعی، نقش تعیینکننده و تمایز بخش سرمایۀ فرهنگی و تفاوت بارز آن بین طبقات اجتماعی است.
