جامعهپذیری اقتصادی و رفتار پس انداز در میان کودکان
نویسندگان
1 دانشگاه بوعلی سینا
2 دانشگاه بوعلی سینا
doi
10.22067/jss.v12i2.29026چکیده
جامعهپذیری فرآیندی جدی و قطعی در هر اجتماع انسانی است که افراد خواسته و ناخواسته از بدو زندگی در معرض آن قرار میگیرند و شیوة زندگی خود را میآموزند. یکی از حوزههای جامعهپذیری،جامعهپذیری اقتصادی است. با توجّه به اهمیّت رفتارهای اقتصادی خصوصاً اهمیّت پسانداز شخصی جهت رفاه و اقتصاد، اقتصاددانان، روان-شناسان و جامعهشناسان به مطالعة چگونگی شکلگیری رفتارهای اقتصادی از جمله رفتار پسانداز در افراد پرداختند، امّا رفتار پسانداز در کودکان نادیده گرفته شده است. از اینرو پژوهش حاضر به مطالعة ادراک ها یا برداشتهای کودکان از پول پرداخته و بر آن است که برداشت کودکان از مفاهیم اقتصادی چگونه شکل می گیرد و تکامل و توسعه می-یابد؛ زیرا گرایش های اقتصادی اعضای جامعه بر سایر جهت گیری ها و ارزش های آن ها تأثیرگذار است و از این رو بررسی این حیطه از جامعه پذیری در علوم اجتماعی مفید و مؤثر است؛ بنابراین هدف از پژوهش حاضر مطالعة رفتار پسانداز کودکان و چگونگی و چرایی این رفتار در بین آن ها است. برای این امر از سه نظریة روان شناسی اجتماعی، جامعهشناسی و اقتصاد بهره گرفته شده است. این پژوهش با استفاده از روش کیفی و رویکرد نظریه زمینهای و با استفاده از مصاحبة عمیق از 40 کودک دختر و پسر همدانی در دورة ابتدایی و والدین آن ها به مطالعة انگیزه، نگرش و چگونگی رفتار پسانداز در بین کودکان پرداخته است. مصاحبه با والدین جهت بررسی تأثیرپذیری کودکان از رفتارهای پسانداز والدین است. طبق نتایج به دست آمده پنج مقوله از پژوهش استخراج شد. مقولة «طبقة اجتماعی و رفتارهای اقتصادی کودکان» به عنوان شرایط زمینهای، مقولة «سبک زندگی والدین و گرایش به پسانداز» به عنوان شرایط مداخلهگر، مقولة « آموزش اقتصادی با دادن پول توجیبی» به عنوان استراتژی استفاده شده جهت یادگیری پسانداز و مقولههای «تفاوتهای رفتاری جنسیتی» و «تفاوتهای رفتاری سنی»، به عنوان مقوله های رفتاری استفاده شد. در نتیجه مقولة هسته با نام «انگیزههای پسانداز» استخراج شد.