فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف:پژوهش حاضر به مروری سیستماتیک و فراتحلیل هم‌زمان از مطالعات مربوط به ارتباط بین اختلالات هیجانی-رفتاری درونی شده به‌عنوان یکی از شایع‌ترین اختلالات دوران کودکی و نوجوانی، و سازۀ کنترل کوششمند به‌عنوان توانایی تنظیم رفتار، هیجانات و شناخت می‌پردازد.   روش‌: مطالعات مرتبط از سال 2003 تا 2023 با استفاده از پایگاه‌های علمی معتبر و کلمات کلیدی مرتبط جستجو و هشت مطالعه با کیفیت بالا بر اساس بیانیه پریزما انتخاب شدند. تحلیل داده‌ها با استفاده از نسخۀ سوم نرم‌افزار جامع فراتحلیل انجام شد. اندازه‌های اثر استخراج‌شده شامل 12 اندازه‌ اثر بود و به‌منظور در نظر گرفتن همگنی احتمالی بین مطالعات مدل اثرات تصادفی به کار گرفته شد.   یافته­ها: نتایج به‌دست‌آمده، ارتباط منفی معناداری را بین اختلالات هیجانی-رفتاری درونی شده و کنترل کوششمند نشان داد. اندازه اثر ترکیبی به‌دست‌آمده 42/0 و در سطح معنی‌داری 001/0 است؛ که بر اساس معیار تفسیر اندازه اثر کوهن، یک اندازه اثر متوسط رو به بالا محسوب می‌شود. به‌عبارت‌دیگر، کاهش کنترل کوششمند با احتمال بالاتری از بروز اختلالات درونی شده در میان کودکان و نوجوانان همراه است. نتایج فراتحلیل اعتبار آماری بالایی را نشان داد و شواهدی مبنی بر اریب انتشار وجود نداشت و قابلیت اطمینان نتایج را تقویت کرد.   نتیجه‌گیری: کنترل کوششمند نقش حیاتی در پیشگیری و درمان اختلالات هیجانی-رفتاری کودکی دارد. قوت نتایج به‌دست‌آمده با نمونه‌های سنی متنوع از سراسر جهان تأیید شد. تحقیقات آتی می‌بایست بر روی طراحی مداخلات مبتنی بر کنترل کوششمند متمرکز شوند تا به کاهش اختلالات هیجانی-رفتاری منجر گردد.