تأثیر برنامه خواندن مبتنی بر حافظه کاری واجی بر آگاهی واج‌شناختی کودکان نارساخوان

نویسندگان

1 دانشیارگروه آموزش کودکان استثنایی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران.

2 کارشناس ارشد روان‌شناسی و آموزش کودکان استثنایی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران.

doi
10.48308/apsy.2025.237763.1732
چکیده

هدف:هدف این پژوهش، ارزیابی و تعیین اثربخشی یک برنامه بهبود خواندن مبتنی بر مدل حافظه کاری (حلقه آوایی) برای افزایش آگاهی واج‌شناختی در کودکان مبتلا به نارساخوانی بود.روش: این پژوهش به صورت نیمه آزمایشی با طرح پیش‌آزمون، پس‌آزمون و دوره پیگیری انجام شد. جامعه آماری این پژوهش شامل کلیه دانش آموزان نارساخوان پایه اول تا سوم ابتدایی مراجعه کننده به مراکز اختلالات یادگیری آموزش و پرورش شهرستان اصفهان در سال تحصیلی ۱۴۰۲-۱۴۰۱ است که پس از غربالگری و حذف آزمودنی‌های نامناسب، تعداد نمونه‌ها به 40 دانش‌آموز نارساخوان (پایه‌های اول تا سوم) کاهش یافت که به‌صورت تصادفی به دو گروه کنترل و آزمایش (هر کدام 20 نفر) تقسیم شدند. گروه آزمایش طی ۸ جلسه برنامه بهبود خواندن را دریافت کردند، در حالی که گروه کنترل بدون مداخله ماندند. ابزارهای پژوهش شامل آزمون تشخیصی اختلال خواندن (کرمی، ۱۳۹۹)، آزمون هوش ریون (1938)، و آزمون آگاهی واج‌شناختی (سلیمانی و همکاران، ۱۳۸۴) بودند. اندازه‌گیری‌ها در هر دو گروه قبل از مداخله، بلافاصله پس از آن و شش ماه بعد (دوره پیگیری) انجام شد.یافته‌ها:تحلیل آماری با استفاده از روش تحلیل کوواریانس نشان داد که نمرات گروه آزمایش در متغیر آگاهی واج‌شناختی به‌طور معناداری افزایش یافته است (p < 0.05). در گروه کنترل چنین بهبودی مشاهده نشد.نتیجه‌گیری:برنامه بهبود خواندن مبتنی بر مدل حافظه کاری در بهبود عملکرد خواندن دانش‌آموزان مبتلا به نارساخوانی مؤثر