بررسی نقش واسطهای مهارگری تلاشگر در رابطه بین هویت اخلاقی و رفتارهای ضداجتماعی نوجوانان
نویسندگان
1 کارشناس ارشد روانشناسی تربیتی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران
2 دانشیار گروه روانشناسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران
3 دانشیار گروه روانشناسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران
doi
10.48308/apsy.2025.237809.1735چکیده
هدف: پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش واسطهای مهارگری تلاشگر در رابطه بین هویت اخلاقی و رفتارهای ضداجتماعی نوجوانان انجام شد.روش: جامعه آماری شامل تمامی دانشآموزان مقطع متوسطه دوم شهر شیراز در سال تحصیلی ۱۴۰۲-۱۴۰۱ بود که از این جامعه، نمونهای به حجم ۵۶۷ نفر به روش تصادفی خوشهای چند مرحلهای انتخاب و پرسشنامههای هویت اخلاقی (آکینو و رید، ۲۰۰۲)، مهارگری تلاشگر (الیس و رتبارت، ۲۰۰۱) و رفتارهای ضداجتماعی (بارت و دونلان، ۲۰۰۹) در میان آنان توزیع گردید. تمامی تجزیه و تحلیلها با استفاده از نرمافزارهای SPSS-۲۴ و AMOS-۲۴ انجام شد. ارزیابی مدل پیشنهادی با استفاده از تحلیل مسیر انجام گرفت.یافتهها: یافتهها نشان داد الگوی پیشنهادی از برازش خوبی با دادهها برخوردار است. یافتهها نشان داد ضرایب مسیرهای هویت اخلاقی به مهارگری تلاشگر (۰۰۰/۰=p، ۵۰/۰-=β)، مهارگری تلاشگر به رفتارهای ضداجتماعی (۰۰۰/۰=p، ۱۳/۱-=β) و هویت اخلاقی به رفتارهای ضداجتماعی (۰۰۹/۰=p، ۳۰/۰-=β) در سطح ۰۱/۰ معنیدار بود. همچنین دیگر یافتهها نشان داد مهارگری تلاشگر در رابطه میان هویت اخلاقی و رفتارهای ضداجتماعی (۰۰۰/۰=p، ۲۵/۰-=β) در سطح ۰۱/۰ نقش واسطهای دارد.نتیجهگیری: در نتیجه میتوان گفت تقویت هویت اخلاقی به همراه مهارگری تلاشگر میتواند منجر به کاهش رفتارهای ضداجتماعی شود. لذا پیشنهاد میشود به منظور کاهش میزان رفتارهای ضداجتماعی به دو مفهوم مهارگری تلاشگر و هویت اخلاقی توجه ویژهای شود.
