فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پژوهش پیش رو با هدف محاسبه شاخص‌های مختلف کارایی تولید کلزا از قبیل فنی، تخصیصی، هزینه‌ای، درآمدی و سود در 14 استان کشور انجام شده است. رهیافت اصلی مورد استفاده در برگیرنده چهار الگوی تحلیل پوششی داده‌ها با رویکرد نهاده گرا و بازده متغیر نسبت به مقیاس به همراه بهره‌گیری از نرخ بازده سرمایه‌گذاری و ضریب همبستگی پیرسون می‌باشد که با استفاده از داده‌های منتشر شده وزارت جهاد کشاورزی برای سال زراعی 94-1393 اجرا شده است. نرم‌افزارهای Win QSB، COMFR و SPSS در پژوهش استفاده شده‌اند. بر اساس نتایج میانگین کارایی‌های فنی، تخصیصی و هزینه‌ای برای شاخص عملکرد به ترتیب 90/0، 75/0 و 69/0 و برای شاخص درآمد، به ترتیب 91/0، 76/0 و 70/0 به دست آمد. برای بهبود کارایی هزینه‌ای چنانچه هدف عملکرد باشد، ضرورت دارد از هزینه تخصیص یافته به اجاره، آماده‌سازی، کاشت و داشت به ترتیب 10/51، 95/12، 09/41 و 61/34 درصد کاسته شده و هزینه برداشت به میزان 77/2 درصد اجازه افزایش داده ‌شود. چنانچه کسب درآمد در اولویت زراعی می‌باشد در آن صورت به‌استثنای آماده‌سازی زمین، نیاز هست در راستای کاهش هزینه‌ها با اولویت اجاره (05/4 میلیون ریال) و کاشت (10/3 میلیون ریال) برنامه‌ریزی شود. بر اساس محاسبات انجام یافته امکان افزایش میانگین عملکرد از 1885 به 2574 کیلوگرم در هکتار و به میزان 689 کیلوگرم وجود دارد که معادل 37 درصد افزایش تولید می‌باشد. این بهبود به افزایش درآمد به میزان 13 میلیون ریال (32 درصد) در هر هکتار زراعت کلزا می‌تواند منجر گردد.