فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در دنیای امروز، تربیت سیاسی و مدنی بخشی از فرآیند توسعه­ ی سیاسی و مهم­ترین سازوکار برای شهروندسازی به شمار می­ آید که در جهت برقراری حاکمیت و وحدت ملی، نقشی اساسی ایفا می­ کند. هدف پژوهش حاضر، بررسی چیستی تربیت سیاسی، اهداف و در نهایت یافتن سازوکار و روش تربیت سیاسی مناسب در ایران است. مقاله­ ی پیشِ رو، درصدد پاسخ به این دو پرسش اصلی است: 1. تربیت سیاسی چیست؟ و 2. اهداف، سازوکارها و بایسته­­ های روشی تربیت سیاسی در ایران چگونه است؟ پارادایم پژوهش حاضر کیفی است. بدین‌جهت برای پاسخ به سؤال اول در چارچوب رویکردی پدیدارشناسانه با بررسی دیدگاه­ های مختلف، مفهومی کلی از تربیت سیاسی ارائه گردیده و سپس در پاسخ به پرسش دوم، از روش تحلیل منطقی فرارونده یا تحلیل استعلایی (transcendental) استفاده شده است. یافته ­های پژوهش، بیانگر این است که تربیت سیاسی پروسه ­ای است که از طریق آن مشروعیت حاکمیت، قانون­ مداری، گفتمان، بهبود زندگی و شکوفایی انسان تحقّق می­ یابد. این امر مستلزم ایجاد دموکراسی، بستر گفتمانی و حوزه­ ی عمومی است که با فراهم ساختن شرایط فردی (1. آشنایی با روش استدلال یا منطق؛ 2. آشنایی با سواد حقوقی یا قانون اساسی و حقوق شهروندی) و شرایط اجتماعی (1. آزادی بیان و عقیده؛ 2. مکانی برای تبادل نظر) در سایه­ ی تعلیم و تربیت، محقق می ­شود.