بررسی پراکنش مکانی Amaranthus retroflexus و Solanum nigrum در شرایط مختلف کنترل علف‌های‌هرز

نویسندگان

1 دانشگاه فردوسی مشهد- دانشکده کشاورزی

2 هیات علمی دانشگاه فردوسی مشهد

doi
10.22092/aj.2021.127751.1432
چکیده

در این پژوهش، اثر روش کنترل شیمیایی، تلفیق کنترل شیمیایی و مکانیکی و شاهد علف‌های‌هرز بر پراکنش مکانی گونه‌های تاج‌خروس ریشه قرمز و تاج‌ریزی سیاه در مزرعه ذرت مورد ارزیابی قرار گرفت. قطعه زمینی به ابعاد 21×25/56 متر انتخاب و هر یک از روش‌های مورد بررسی در یک‌سوم زمین اجرا شد. شمارش تراکم گونه‌های موردمطالعه در ابتدا و پایان فصل رشد ذرت در محل شاخص‌هایی که به فاصله 5/2×87/1 در زمین تعبیه‌شده بودند، انجام شد. در هر مرحله شمارش گونه‌ها از 270 نقطه انجام شد. بررسی پراکنش مکانی گونه‌ها، با استفاده از تکنیک‌های آمار مکانی و تحلیل واریوگرام صورت گرفت. مدل واریوگرام برازش داده‌شده به تراکم گونه‌ها در ابتدا و پایان فصل رشد و در هر سه شرایط کنترل علف‌های‌هرز، با توجه به درصد خطای RMSE در اغلب موارد با مدل کروی مطابقت داشت. تطابق با مدل کروی ثبات مکانی لکه‌های علف‌های هرز را نشان می‌دهد. اعمال کنترل تلفیقی موجب کاهش دامنه تأثیر تاج‌خروس ریشه قرمز و تاج‌ریزی سیاه در پایان فصل رشد به ترتیب حدود 5/15 متر (48 درصد) و 8/2 متر (30 درصد) شد. درحالی‌که در شاهد علف‌های‌هرز دامنه تأثیر این ‌گونه‌ها به ترتیب حدود 5/0 متر (6 درصد) و 2 متر (17 درصد) در پایان فصل رشد افزایش یافت. در کنترل شیمیایی نیز دامنه تأثیر تاج‌خروس ریشه قرمز در پایان فصل رشد 68/0 متر کاهش و دامنه تأثیر تاج‌ریزی سیاه 60/0 متر افزایش یافت.