فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

کشاورزی فشرده با تکیه بر مصرف بیش از نیاز نهاده‌های شیمیایی، باعث فشار زیادی بر محیط زیست می‌شود. امروزه به‌کارگیری ریزجانداران خاک‌زی در جهت کاهش مصرف این نهاده‌ها و همچنین افزایش حاصلخیزی خاک و تولید پایدار محصولات کشاورزی مورد توجه قرار گرفته است. با هدف ارزیابی اثر کودهای زیستی بر ویژگی‌های وابسته با رشد و عملکرد ارقام لوبیا قرمز، آزمایشی به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های‌ کامل تصادفی با چهار تکرار در سال 95-1394 در منطقه بیران‌شهر لرستان اجرا شد. فاکتورها شامل تلقیح با گونه‌های میکوریزا در دو سطح (تلقیح و بدون تلقیح)، مایه‌زنی با ازتوباکتر کروکوکوم در دو سطح (مایه‌زنی و عدم مایه‌زنی) و ارقام لوبیا قرمز شامل (توده بیران‌شهر، ارقام اختر و گلی) بودند. نتایج نشان داد که اثر ازتوباکتر، تعداد برگ، کلروفیل برگ، پروتئین دانه، عملکرد دانه و اثر میکوریزا، تعداد برگ، پروتئین دانه، کلونیزاسیون ریشه، عملکرد دانه و عملکرد کاه و همچنین اثر متقابل ازتوباکتر×میکوریزا، کلونیزاسیون ریشه ارقام لوبیا را به‌طور معنی‌داری افزایش داد. اثر متقابل ازتوباکتر×میکوریزا×رقم بر عملکرد دانه معنی‌دار بود. عملکرد دانه در توده بیران‌شهر، ارقام اختر و گلی به‌ترتیب 5/56، 1/19 و 2/43 درصد نسبت به تیمار شاهد افزایش یافت. بیشترین کلونیزاسیون ریشه در رقم گلی به دست آمد که نسبت به رقم اختر و توده بیران‌شهر به ترتیب 5/30 و 4/2 درصد افزایش داشت. یافته‌ها نشان داد که قارچ میکوریزا و ازتوباکتر کروکوکوم، دارای اثر افزایشی بر ویژگی‌های وابسته با رشد و عملکرد گیاه لوبیا بوده و می‌توانند در جهت تولید پایدار این محصول در نظام‌های زراعی پایدار در نظر گرفته شوند.